Shradh Paksha Buying Rules: પિતૃપક્ષ એ આપણા પૂર્વજો અને પિતૃઓ પ્રત્યે શ્રદ્ધા, આદર અને કૃતજ્ઞતા વ્યક્ત કરવાનો પવિત્ર સમય માનવામાં આવે છે. શાસ્ત્રો અનુસાર પિતૃપક્ષ દરમિયાન સાત્વિક જીવનશૈલી અપનાવવાની સાથે કેટલીક ખાસ ધાર્મિક વસ્તુઓ ખરીદીને ઘરે લાવવી ખૂબ જ શુભ ગણાય છે. જ્યારે બીજી તરફ કેટલીક ચોક્કસ વસ્તુઓ ખરીદવાની મનાઈ ફરમાવવામાં આવે છે. આ વર્ષે પિતૃપક્ષની શરૂઆત 26 સપ્ટેમ્બર, 2026થી થઈ રહી છે, ત્યારે આ સમયગાળા દરમિયાન કઈ વસ્તુઓ ખરીદવી અને કઈ વસ્તુઓથી દૂર રહેવું તે જાણવું અત્યંત જરૂરી છે.
શ્રાદ્ધ સામગ્રી અને પવિત્ર વસ્તુઓની ખરીદી શુભ
પિતૃપક્ષ દરમિયાન શ્રાદ્ધ અને તર્પણ વિધિ સાથે જોડાયેલી સામગ્રી ખરીદવી વિશેષ પુણ્યદાયી માનવામાં આવે છે. આ સમયગાળા દરમિયાન જવ, કાળા તલ, કુશ (દર્ભ), ચોખા અને ચમેલીનું તેલ જેવી પૂજા સામગ્રી ખરીદી શકાય છે. આ ઉપરાંત ધૂપ, દીપક અને ધાર્મિક પુસ્તકો ખરીદવા પણ શુભ માનવામાં આવે છે. આ તમામ વસ્તુઓનો ઉપયોગ ઘરના પૂજા-પાઠમાં કરવા ઉપરાંત જરૂરિયાતમંદ લોકોને દાન કરવાથી પિતૃઓ પ્રસન્ન થાય છે.
કાળા તલ, ધાતુના વાસણો અને ગંગાજળનું મહત્વ
પિતૃપક્ષમાં કાળા તલનું વિશેષ ધાર્મિક મહત્વ રહેલું છે કારણ કે કાળા તલ વડે અંજલિ આપીને તર્પણ કરવાથી પિતૃઓની આત્માને શાંતિ અને તૃપ્તિ મળે છે. તેથી કાળા તલ ખરીદીને દાન કરવા શ્રેષ્ઠ ગણાય છે. આ ઉપરાંત તાંબા, કાંસા અને પિત્તળના વાસણો ખરીદવા પણ શુભ છે, જેનો ઉપયોગ ધાર્મિક અનુષ્ઠાન અને શ્રાદ્ધ કાર્યમાં થાય છે. આ દિવસોમાં ગંગાજળ ઘરે લાવવું અને પૂજા સ્થાન પર તેમજ સમગ્ર ઘરમાં તેનો છંટકાવ કરવો અત્યંત પવિત્ર માનવામાં આવે છે.
પિતૃપક્ષમાં કઈ વસ્તુઓ ખરીદવાથી બચવું
શાસ્ત્રો અને લોકમાન્યતાઓ અનુસાર પિતૃપક્ષ દરમિયાન કેટલીક નવી અને ભૌતિક સગવડવાળી વસ્તુઓ ખરીદવાની સખત મનાઈ હોય છે. આ સમયગાળા દરમિયાન લોખંડ કે લોખંડથી બનેલી વસ્તુઓ, નવા કપડાં, સોના-ચાંદીના દાગીના, નવું વાહન, જમીન કે મકાન, નવા જૂતા-ચંપલ અને ઘરમાં નવી સાવરણી (ઝાડુ) ખરીદવાથી બચવું જોઈએ. આ ઉપરાંત લગ્ન કે કોઈ પણ માંગલિક અને શુભ પ્રસંગો સાથે જોડાયેલી નવી વસ્તુઓની ખરીદી પણ આ 16 દિવસો દરમિયાન કરવી જોઈએ નહીં.
પિતૃપક્ષના દાન અને તર્પણ અંગેની વધારાની માહિતી
પિતૃપક્ષ દરમિયાન પિંડદાન અને તર્પણનું સ્થાનિક જળાશયો કે પવિત્ર નદીઓના કિનારે વિશેષ મહત્વ છે. ગાય, કૂતરા, કાગડા અને કીડીઓને ભોજન કરાવવું (કાગવાસ નાખવો) એ પિતૃઓ સુધી તૃપ્તિ પહોંચાડવાનો મુખ્ય માર્ગ માનવામાં આવે છે. પિતૃદોષના નિવારણ માટે બ્રાહ્મણ ભોજન અને ગરીબોને અન્ન-વસ્ત્રનું દાન કરવું ફળદાયી નીવડે છે. શ્રાદ્ધ પક્ષમાં તામસિક ખોરાક, દારૂ, ડુંગળી અને લસણનો ત્યાગ કરીને સંપૂર્ણ સાત્વિકતા જાળવવી અનિવાર્ય છે.








