Karwa Chauth 2026: પરિણીત મહિલાઓ માટે કરવા ચોથના વ્રતનું વિશેષ મહત્વ હોય છે. આ પવિત્ર દિવસે મહિલાઓ પોતાના પતિના દીર્ઘ આયુષ્ય, સારા સ્વાસ્થ્ય અને અખંડ સૌભાગ્ય માટે આખો દિવસ નિર્જળા (જળ વગર) ઉપવાસ રાખે છે. આ વ્રતમાં રાત્રે ચાંદના દર્શન કરીને તેને અર્ધ્ય આપ્યા બાદ જ ઉપવાસ તોડવાની પરંપરા છે. પરંતુ ઘણીવાર ખરાબ હવામાન, ધૂમ્મસ કે ભારે વાદળોને કારણે આકાશમાં ચંદ્રમા સમયસર દેખાતા નથી, જેના કારણે વ્રત કરનાર મહિલાઓની ચિંતા વધી જાય છે કે હવે ઉપવાસ કેવી રીતે પૂર્ણ કરવો.
ભગવાન શિવના મસ્તક પર બિરાજમાન ચંદ્રના કરો દર્શન
જો તમારા શહેરમાં કે વિસ્તારમાં વાદળોને કારણે ચાંદ ન દેખાય તો ધર્મશાસ્ત્રોમાં તેના કેટલાક સરળ વિકલ્પો જણાવવામાં આવ્યા છે. હિન્દુ ધર્મની માન્યતા મુજબ ભગવાન શિવના મસ્તક પર ચંદ્રમા સુશોભિત છે અને તેમને 'ચંદ્રશેખર' કહેવામાં આવે છે. જો આકાશમાં ચાંદ ન દેખાય તો તમે તમારા ઘરના પૂજાસ્થળ પર રહેલી શિવજીની છબી કે મૂર્તિના મસ્તક પર રહેલા ચંદ્રના દર્શન કરીને વ્રત ખોલી શકો છો. જો ઘરે આવો ફોટો ન હોય તો નજીકના શિવ મંદિરે જઈને પણ મહાદેવના દર્શન કરી પૂજા સંપન્ન કરી શકાય છે.
ચોખાથી પ્રતીકાત્મક ચંદ્ર બનાવી પૂજા કરવાની રીત
શાસ્ત્રો અનુસાર જો કુદરતી કારણોસર ચંદ્ર દર્શન શક્ય ન બને, તો તમે ઘરમાં જ પ્રતીકાત્મક પૂજા કરી શકો છો. આ માટે એક પાટલા કે પવિત્ર ચોકી પર લાલ કે પીળું કપડું પાથરીને તેના પર ચોખાની મદદથી ગોળાકાર આકારમાં ચંદ્રની આકૃતિ બનાવી શકાય છે. આ ચોખાની રોલી અને અક્ષતથી પૂજા કરીને તેને જ સાક્ષાત ચંદ્રદેવ માનીને પ્રાર્થના કરી શકાય છે. આ સિવાય ચાંદની દિશા તરફ મુખ કરીને અથવા સ્થાનિક પંચાંગ મુજબ ચંદ્ર્રોદયના નિર્ધારિત સમયે માનસિક રૂપે ચંદ્રદેવનું ધ્યાન ધરીને પણ અર્ધ્ય અર્પણ કરી શકાય છે.
આ વર્ષે ક્યારે છે કરવા ચોથ અને શું છે પૂજાનો શુભ સમય?
વૈદિક પંચાંગ ગણતરી મુજબ આ વર્ષે કરવા ચોથનો તહેવાર 29 ઓક્ટોબર, 2026ના રોજ ઉજવવામાં આવશે. આ દિવસે પૂજા માટેનો શુભ સમય સાંજે 5:38 થી લઈને 6:56 વાગ્યા સુધીનો રહેશે. જ્યારે વિવિધ શહેરો અને ભૌગોલિક સ્થિતિ અનુસાર આકાશમાં ચંદ્રોદય રાત્રે અંદાજે 8:17 વાગ્યા પછી થશે. દરેક શહેરમાં ચંદ્ર ઉગવાનો સમય થોડો અલગ હોઈ શકે છે, તેથી વ્રત રાખતી મહિલાઓએ પોતાના સ્થાનિક કેલેન્ડર કે પંચાંગ મુજબ સમયની ચોકસાઈ કરી લેવી અત્યંત આવશ્યક છે.
વ્રત દરમિયાન સ્વાસ્થ્યનું ધ્યાન રાખવું કેમ જરૂરી છે?
ધાર્મિક આસ્થા અને શ્રદ્ધા પોતાની જગ્યાએ મહત્વપૂર્ણ છે, પરંતુ તેની સાથે સ્વાસ્થ્ય બાબતે સાવચેતી રાખવી પણ એટલી જ જરૂરી છે. જો કોઈ મહિલાને બ્લડ પ્રેશર, ડાયાબિટીસ કે અન્ય કોઈ ગંભીર સ્વાસ્થ્ય સમસ્યા હોય, તો તેમણે તબિયત બગડે તેટલી લાંબી રાહ જોવી જોઈએ નહીં. જો કોઈ કારણસર ચાંદ બહુ મોડો દેખાય કે ન દેખાય તો ઉપરોક્ત વૈકલ્પિક નિયમો અપનાવીને અથવા ઘરમાં વડીલોની સલાહ લઈને પૂજા વિધિ પૂર્ણ કરી લેવી યોગ્ય રહે છે.
