Red Fort Blast Case: દિલ્હીના લાલ કિલ્લા નજીક 10 નવેમ્બર 2025ના રોજ થયેલા કાર બોમ્બ વિસ્ફોટ કેસમાં રાષ્ટ્રીય તપાસ એજન્સી (NIA)ની ચાર્જશીટમાંથી મહત્વની વિગતો સામે આવી છે. NIAના આરોપ મુજબ, વિસ્ફોટમાં માર્યો ગયેલો ડૉ. ઉમર ઉન નબી આ કથિત આતંકી મોડ્યુલનો મુખ્ય ઓપરેશનલ ઇનચાર્જ હતો. ચાર્જશીટ મુજબ તે વર્ષ 2022થી નિષ્ક્રિય થઈ ગયેલા અન્સાર ગઝવાત-ઉલ-હિંદ (AGuH) નેટવર્કને ફરી સક્રિય કરવા માટે કામ કરી રહ્યો હતો અને હુમલાની તૈયારીમાં મહત્વની ભૂમિકા ભજવી હતી. NIAએ ઉમર ઉન નબીના ઉપનામ તરીકે ‘પિંડા’ અને ‘રાહુલ ભટ્ટ’નો પણ ઉલ્લેખ કર્યો છે.
2022થી મોડ્યુલને ફરી સક્રિય કરવાની કથિત તૈયારી
NIAની ચાર્જશીટ મુજબ, ઉમર ઉન નબીએ 2022ની શરૂઆતથી જ નિષ્ક્રિય થઈ ગયેલા AGuH નેટવર્કને ફરી સક્રિય કરવાની દિશામાં કામ શરૂ કર્યું હતું. તપાસ એજન્સીના જણાવ્યા અનુસાર, તે કથિત રીતે નવા સભ્યોને કટ્ટરપંથી વિચારો તરફ વાળવા, બેઠકો યોજવા, તાલીમની વ્યવસ્થા કરવા અને આતંકી પ્રવૃત્તિઓ માટે જરૂરી સંસાધનો એકત્ર કરવાની પ્રક્રિયામાં સામેલ હતો.
NIAએ AGuHને અલ-કાયદા ઇન ધ ઇન્ડિયન સબકોન્ટિનેન્ટ (AQIS) સાથે જોડાયેલા સંગઠન તરીકે વર્ણવ્યું છે. ચાર્જશીટમાં આ કથિત નેટવર્કને ફરી ઉભું કરીને ભારતમાં આતંકી હુમલાની તૈયારી કરવાની સાજિશનો ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો છે.
‘લોન મુજાહિદ’ મેન્યુઅલનો પણ ઉલ્લેખ
તપાસ દરમિયાન NIAએ આરોપીઓ સાથે જોડાયેલી કથિત કટ્ટરપંથી અને ડિજિટલ સામગ્રીની તપાસ કરી હતી. ચાર્જશીટમાં AQAP સાથે જોડાયેલા ‘Lone Mujahid Pocket Book’ અથવા ‘How to Become an Assassin’ નામના મેન્યુઅલનો ઉલ્લેખ છે.
NIAના જણાવ્યા અનુસાર, આ સામગ્રીમાં વિસ્ફોટકો, હથિયારો, ગુપ્ત રીતે કામગીરી કરવાની પદ્ધતિઓ, દેખરેખથી બચવાના ઉપાયો અને હુમલાની તૈયારી સંબંધિત માર્ગદર્શન હતું. તપાસ એજન્સીએ એવો પણ દાવો કર્યો છે કે મોડ્યુલના સભ્યો વચ્ચે આ પ્રકારની કટ્ટરપંથી સામગ્રીનો પ્રસાર કરવામાં આવ્યો હતો.
Signal સહિતની એન્ક્રિપ્ટેડ એપથી સંપર્ક
ચાર્જશીટ મુજબ, કથિત આતંકી મોડ્યુલના સભ્યો એકબીજા સાથે સંપર્ક જાળવવા માટે Signal જેવી એન્ક્રિપ્ટેડ મેસેજિંગ એપ્લિકેશનનો ઉપયોગ કરતા હતા. NIAના જણાવ્યા અનુસાર, તપાસ દરમિયાન કથિત કટ્ટરપંથી સાહિત્ય અને ડિજિટલ સામગ્રી પણ મળી આવી હતી.
એજન્સીના આરોપ મુજબ, ઉમર ઉન નબી મોડ્યુલ માટે નાણાંની વ્યવસ્થા, ગેરકાયદે હથિયારો મેળવવા અને કથિત ષડયંત્ર સાથે જોડાયેલી બેઠકો તથા અન્ય વ્યવસ્થાઓમાં પણ સામેલ હતો.
કારને VBIEDમાં ફેરવવાનો આરોપ
NIAની તપાસ મુજબ, 10 નવેમ્બર 2025ના રોજ વિસ્ફોટ માટે ઉપયોગમાં લેવાયેલી કારને Vehicle-Borne Improvised Explosive Device (VBIED) માં ફેરવવામાં આવી હતી. તપાસ એજન્સીના જણાવ્યા અનુસાર, ઉમર ઉન નબી વિસ્ફોટ સમયે આ વાહનમાં જ હતો.
ફોરેન્સિક તપાસ દરમિયાન ઘટનાસ્થળેથી મળેલી જૈવિક સામગ્રીના DNA વિશ્લેષણથી ઉમર ઉન નબીની ઓળખ કરવામાં મદદ મળી હોવાનું NIAએ જણાવ્યું છે. એજન્સીનો આરોપ છે કે વાહનની અંદરથી જ એક કમાન્ડ મિકેનિઝમ દ્વારા વિસ્ફોટ કરાયો હતો.
ફોરેન્સિક તપાસમાં TATP અને અમોનિયમ નાઇટ્રેટના અંશો મળ્યા
NIAના જણાવ્યા અનુસાર, વિસ્ફોટ બાદ મળેલા સામગ્રીના ફોરેન્સિક વિશ્લેષણમાં TATP અને અમોનિયમ નાઇટ્રેટના અંશો મળી આવ્યા હતા. તપાસમાં રાસાયણિક પદાર્થો અને લેબોરેટરી સાધનોની જપ્તીનો પણ ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો છે. NIAનું કહેવું છે કે આ પુરાવા વિસ્ફોટક પદાર્થોની તૈયારી અને સંગ્રહ સાથે જોડાયેલી કથિત પ્રવૃત્તિઓ તરફ ઈશારો કરે છે.
11 લોકોનાં મોત, 29 ઘાયલ
10 નવેમ્બર 2025ના રોજ સાંજે આશરે 6:50 વાગ્યે લાલ કિલ્લા નજીક આ કાર વિસ્ફોટ થયો હતો. NIAની તપાસ અને તાજેતરના અહેવાલો મુજબ, આ વિસ્ફોટમાં 11 લોકોનાં મોત થયા હતા અને 29 લોકો ઘાયલ થયા હતા. વિસ્ફોટને કારણે આસપાસનાં વાહનો અને મિલકતોને પણ નુકસાન થયું હતું.
NIAના આરોપ મુજબ, આ હુમલો લાંબા સમયથી ચાલી રહેલા કથિત ષડયંત્રનું પરિણામ હતો, જેમાં AGuH નેટવર્કને ફરી સક્રિય કરવું, લોકોનું કથિત કટ્ટરપંથીકરણ, તાલીમ અને હથિયારો તથા અન્ય સંસાધનોની વ્યવસ્થા સામેલ હતી.
NIAએ 7,500 પાનાની ચાર્જશીટ દાખલ કરી
NIAએ 14 મે 2026ના રોજ આ કેસમાં લગભગ 7,500 પાનાની ચાર્જશીટ 10 આરોપીઓ સામે દાખલ કરી હતી. ત્યારબાદ જૂનમાં વધુ આરોપીઓ સામે supplementary chargesheet દાખલ કરવામાં આવી હતી. તાજેતરના અહેવાલો અનુસાર, કેસમાં કુલ 13 આરોપીઓ સામે ચાર્જશીટ દાખલ કરવામાં આવી છે.
ચાર્જશીટમાં 588 સાક્ષીઓ, 395થી વધુ દસ્તાવેજી પુરાવા અને 200થી વધુ જપ્ત કરાયેલી વસ્તુઓ/ભૌતિક પુરાવાઓનો સમાવેશ કરવામાં આવ્યો હોવાનું NIAએ જણાવ્યું છે.
કોર્ટએ ચાર્જશીટનું Cognisance લીધું
29 ઓગસ્ટ 2026ના રોજ દિલ્હીની રાઉઝ એવન્યુ કોર્ટના સ્પેશિયલ જજ પ્રશાંત શર્માએ NIAની ચાર્જશીટનું cognisance લીધું હતું. કોર્ટએ કેસની આગળની કાર્યવાહી માટે 9 સપ્ટેમ્બર 2026ની તારીખ નક્કી કરી હતી. NIAએ અત્યાર સુધીમાં બે ચાર્જશીટ દ્વારા કુલ 13 આરોપીઓને કેસ સાથે જોડ્યા હોવાનું અહેવાલોમાં જણાવાયું છે.
ઉમર ઉન નબીનું વિસ્ફોટમાં જ મૃત્યુ થયું હોવાથી તેની સામેની કાર્યવાહી abate થઈ ગઈ છે. જોકે, ચાર્જશીટમાં તેની કથિત ભૂમિકા અંગેના દાવા અને અન્ય આરોપીઓ સામેના આરોપોનો અંતિમ નિર્ણય કોર્ટની ન્યાયિક પ્રક્રિયા બાદ જ થશે.
