DNA data storage startup: આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ (AI)ના વધતા ઉપયોગ સાથે દુનિયાભરમાં ડિજિટલ ડેટાનો જથ્થો ઝડપથી વધી રહ્યો છે. ફોટો, વીડિયો, દસ્તાવેજો અને AI દ્વારા તૈયાર થતી વિશાળ માહિતીને લાંબા સમય સુધી સુરક્ષિત રાખવા માટે નવી ટેકનોલોજીની જરૂરિયાત વધી રહી છે. આ વચ્ચે DNAમાં ડિજિટલ ડેટા સ્ટોર કરવાની અત્યાધુનિક ટેકનોલોજી પર કામ કરતું ભારતીય સ્ટાર્ટઅપ BioCompute ચર્ચામાં આવ્યું છે. ખાસ વાત એ છે કે આ સ્ટાર્ટઅપની સ્થાપના માત્ર 24 વર્ષની અનઘા રાજેશે કરી છે અને હવે કંપની અમેરિકાના સેન ફ્રાન્સિસ્કોમાં પોતાનું વિસ્તરણ કરવાની દિશામાં આગળ વધી રહી છે.
વીજળી અને ખર્ચાળ સાધનોની જરૂરિયાત રહે છે
સામાન્ય રીતે આપણે મોબાઇલ, લેપટોપ, હાર્ડ ડિસ્ક અને ક્લાઉડ સ્ટોરેજમાં ફોટા, વીડિયો તથા અન્ય ફાઇલો સાચવીએ છીએ. પરંતુ જેમ-જેમ ડેટાનો જથ્થો વધે છે, તેમ-તેમ તેને સાચવવા માટે મોટા ડેટા સેન્ટર્સની જરૂર પડે છે. આ સેન્ટર્સ બનાવવા માટે વિશાળ જગ્યા, વીજળી અને ખર્ચાળ સાધનોની જરૂરિયાત રહે છે. આવા પડકારો વચ્ચે DNA ડેટા સ્ટોરેજ ભવિષ્યની એક સંભવિત ટેકનોલોજી તરીકે સામે આવી રહ્યું છે. વૈજ્ઞાનિકો DNAના અણુઓમાં ડિજિટલ માહિતીને કોડ સ્વરૂપે લખી અને જરૂર પડે ત્યારે તેને ફરીથી વાંચી શકાય તેવી પદ્ધતિ વિકસાવી રહ્યા છે. જોકે, આ ટેકનોલોજી હજુ વિકાસના તબક્કામાં છે અને પરંપરાગત સ્ટોરેજનો સંપૂર્ણ વિકલ્પ બનવા માટે તેને વધુ પ્રગતિ કરવાની જરૂર છે.
અનઘા રાજેશે વર્ષ 2024માં BioComputeની શરૂઆત કરી
અહેવાલો અનુસાર, અનઘા રાજેશે વર્ષ 2024માં BioComputeની શરૂઆત કરી હતી. કંપનીનો મુખ્ય હેતુ DNAનો ઉપયોગ કરીને ડિજિટલ ડેટા સંગ્રહિત કરવાની વિશ્વસનીય સિસ્ટમ વિકસાવવાનો છે. કંપનીએ સંશોધન અને વિવિધ પ્રયોગો દ્વારા આ ક્ષેત્રમાં આગળ વધવાનો પ્રયાસ કર્યો છે અને કાર્યરત પ્રોટોટાઇપ તૈયાર કર્યો હોવાનો પણ અહેવાલ છે. આ સ્ટાર્ટઅપને WTF Fund, Grad Capital અને 1517 Fund જેવા રોકાણકારો પાસેથી પાંચ કરોડ રૂપિયાથી વધુનું ભંડોળ મળ્યું હોવાનું જણાવવામાં આવ્યું છે. જોકે, પ્રોટોટાઇપ તૈયાર કરવો અને ટેકનોલોજીને મોટા પાયે વ્યાવસાયિક ઉપયોગ માટે સક્ષમ બનાવવી એ બંને અલગ પડકારો છે.
મોંઘાં સાધનો અને મોટા રોકાણની જરૂર પડે
હવે સવાલ એ થાય છે કે કંપની અમેરિકામાં કેમ વિસ્તરણ કરી રહી છે? ડીપ-ટેક ક્ષેત્રની કંપનીઓને ટેકનોલોજી વિકસાવવા માટે લાંબા ગાળાના સંશોધન, અદ્યતન લેબોરેટરી, મોંઘાં સાધનો અને મોટા રોકાણની જરૂર પડે છે. DNA ડેટા સ્ટોરેજ જેવી જટિલ ટેકનોલોજીને વ્યાવસાયિક સ્તરે પહોંચાડવામાં વર્ષો લાગી શકે છે. અહેવાલ મુજબ, સેન ફ્રાન્સિસ્કોમાં કંપનીને રોકાણકારો, વૈજ્ઞાનિકો અને સંશોધન સાથે જોડાયેલા નેટવર્ક સુધી પહોંચવાની તકો મળી રહી છે. આ પરિબળો કંપનીના અમેરિકામાં વિસ્તરણના નિર્ણય પાછળ મહત્વપૂર્ણ બની શકે છે.
ભારતમાં પ્રતિભાશાળી યુવાનો અને નવીન વિચારોની કમી નથી
BioComputeની આ સફર ભારતના સ્ટાર્ટઅપ ઇકોસિસ્ટમ માટે પણ એક મહત્વપૂર્ણ મુદ્દો ઊભો કરે છે. ભારતમાં પ્રતિભાશાળી યુવાનો અને નવીન વિચારોની કમી નથી, પરંતુ અત્યાધુનિક સંશોધન કરતી કંપનીઓને લાંબા ગાળાનું ભંડોળ, યોગ્ય માળખાકીય સુવિધાઓ અને વૈશ્વિક સ્તરનું માર્ગદર્શન મળવું પણ એટલું જ જરૂરી છે. જો DNAમાં ડેટા સ્ટોર કરવાની ટેકનોલોજી ભવિષ્યમાં મોટા પાયે સફળ થાય, તો ડિજિટલ માહિતી સંગ્રહિત કરવાની પદ્ધતિમાં મોટો બદલાવ આવી શકે છે. હવે જોવાનું એ રહેશે કે અનઘા રાજેશનું BioCompute પોતાના સંશોધનને કેટલા સમયમાં વ્યવહારુ અને વ્યાવસાયિક પ્રોડક્ટમાં પરિવર્તિત કરી શકે છે.
