Neem Karoli Baba Gujarat Temple: અતૂટ શ્રદ્ધા અને દૈવી સંકેત સાથે મળીને એક અનોખા ધામનો આકાર લીધો છે. અમદાવાદના રાંચરડામાં નીમ કરોલી બાબાના આશીર્વાદ અને પ્રેરણાથી તૈયાર થયેલું ‘ગુજરાતનું કૈચીધામ’ આજે શ્રદ્ધાળુઓ માટે આસ્થાનું મહત્વનું કેન્દ્ર બની રહ્યું છે. શયન મુદ્રામાં બિરાજમાન હનુમાનજીની છત્રછાયા હેઠળ બનેલું આ મંદિર માત્ર ધાર્મિક સ્થળ નહીં, પરંતુ ભક્તિ અને સેવાભાવનું પ્રતીક બન્યું છે.
સપનામાં મળ્યો મંદિર બનાવવાનો આદેશ
આ મંદિર કેવી રીતે બન્યું અને તેની પાછળની પ્રેરણા શું હતી, તે અંગે મંદિરના સ્થાપક ડો. પ્રવીણ ગર્ગે જણાવ્યું કે તેઓ લગભગ ત્રણ વર્ષ પહેલાં ઉત્તરાખંડના કૈંચીધામ ગયા હતા. ત્યાંથી પરત આવ્યા બાદ તેઓ નીમ કરોલી બાબાની ભક્તિમાં વધુ લીન બન્યા હતા. ત્યારબાદ તેમને સપનામાં બાબાજીના દર્શન થયા અને અમદાવાદમાં વિશ્રામ મુદ્રામાં હનુમાનજીનું મંદિર બનાવવાનો સંકેત મળ્યો હતો. આ દૈવી પ્રેરણા બાદ રાંચરડા ખાતે મંદિરનું નિર્માણ શરૂ કરવામાં આવ્યું હતું. આશરે 35 ફૂટ ઊંચું અને 35 ફૂટ પહોળું આ ભવ્ય મંદિર માત્ર પાંચ મહિનામાં તૈયાર કરવામાં આવ્યું હતું.
મોરબીનું વવાણિયા પણ બાબાની તપોભૂમિ
નીમ કરોલી બાબા સાથે ગુજરાતનું પણ ખાસ આધ્યાત્મિક જોડાણ હોવાનું માનવામાં આવે છે. બાબાનું મૂળ વતન ઉત્તર પ્રદેશનું અકબરપુર અને તેમનું મુખ્ય આધ્યાત્મિક કેન્દ્ર ઉત્તરાખંડનું કૈંચીધામ છે. જોકે, મોરબી નજીક આવેલા વવાણિયા ગામને પણ બાબાજીની પવિત્ર તપોભૂમિ તરીકે શ્રદ્ધાથી જોવામાં આવે છે. સ્થાનિક લોકો તેમને પ્રેમ અને આસ્થા સાથે ‘તલૈયા બાબા’ તરીકે યાદ કરે છે. આ જ પરંપરાને આગળ વધારતાં રાંચરડા મંદિર પરિસરમાં ભક્તો માટે અવિરત અન્નક્ષેત્ર અને ભંડારાની સેવા પણ ચાલી રહી છે.
108 સંતો અને બાબાના પૌત્રની હાજરીમાં પ્રાણપ્રતિષ્ઠા
રાંચરડા સ્થિત શ્રી સંકટ મોચન મહાવીર નીમ કરોલી બાબા મંદિરનો પ્રાણપ્રતિષ્ઠા મહોત્સવ પણ ભવ્ય રીતે યોજાયો હતો. 23 ઓગસ્ટ 2024ના રોજ યોજાયેલા આ પ્રસંગે 1008 મહામંડલેશ્વર ઉપરાંત દેશભરમાંથી આવેલા 108 સંતો અને મહંતો ઉપસ્થિત રહ્યા હતા. આ પ્રસંગે નીમ કરોલી બાબાના પૌત્ર ધનંજય શર્મા પણ વિશેષ રીતે હાજર રહ્યા હતા અને પ્રાણપ્રતિષ્ઠા વિધિમાં ભાગ લીધો હતો. તેમણે ભક્તોને આશીર્વાદ પણ પાઠવ્યા હતા.
રાજસ્થાની ગુલાબી પથ્થરમાંથી તૈયાર કરાયું મંદિર
આ મંદિરનું નિર્માણ રાજસ્થાનના વિશિષ્ટ ગુલાબી પથ્થરમાંથી કરવામાં આવ્યું છે. મંદિર પરિસરમાં શયન મુદ્રામાં બિરાજમાન હનુમાનજીની આશરે 6 ફૂટ લાંબી અને 4 ફૂટ પહોળી મૂર્તિ સ્થાપિત છે, જેનું વજન અંદાજે દોઢથી બે ટન જેટલું છે. સિદ્ધપુરના જાણીતા શિલ્પકાર ભાવિન સોમપુરાએ બે મહિનાથી વધુ સમયની મહેનત બાદ આ મૂર્તિ તૈયાર કરી હતી. મંદિર પરિસરમાં હનુમાનજીના પુત્ર મકરધ્વજ, ભગવાન શ્રીરામ, લક્ષ્મણજી તેમજ ઉત્તરાખંડના પરમ પૂજ્ય નીમ કરોલી બાબાની પ્રતિમાઓ પણ સ્થાપિત કરવામાં આવી છે. મંદિરનું સમગ્ર નિર્માણ રાજસ્થાનના 25થી વધુ કુશળ શિલ્પકારોએ મળીને પૂર્ણ કર્યું છે.
‘સંતોના ઉપદેશોનો પ્રચાર કરવો વધુ જરૂરી’
નીમ કરોલી બાબાના જીવન પર આધારિત ચર્ચાસ્પદ ફિલ્મ ‘હનુમાન અંશ’ અંગે મંદિરના સ્થાપક ડો. પ્રવીણ ગર્ગે પણ પોતાના વિચારો વ્યક્ત કર્યા છે. તેમણે કહ્યું કે ફિલ્મ બનાવવાનો તેમને કોઈ વ્યક્તિગત વિરોધ નથી, પરંતુ સંતના જીવન અને પાત્રને પડદા પર રજૂ કરતી વખતે તેમની ગરિમા અને આધ્યાત્મિક આદર્શોનું જતન થવું જરૂરી છે. તેમના મતે પૌરાણિક દેવતાઓ અંગે કલ્પનાત્મક રજૂઆત સ્વીકાર્ય હોઈ શકે છે, પરંતુ સંતો વાસ્તવિક મહાપુરુષો છે. તેથી તેમના જીવનને માત્ર મનોરંજનના માધ્યમ તરીકે રજૂ કરવાને બદલે તેમના સાચા સિદ્ધાંતો, વિચારધારા અને લોકસેવાના કાર્યો લોકો સુધી પહોંચાડવા વધુ જરૂરી છે. આ જ સંત પ્રત્યેની સાચી શ્રદ્ધાંજલિ બની શકે છે.
