Supreme Court New Judges Oath: સુપ્રીમ કોર્ટમાં 6 ઓક્ટોબરના રોજ ત્રણ નવા ન્યાયાધીશોએ ઈશ્વરના નામે હોદ્દા અને ગોપનીયતાના શપથ લીધા હતા. ભારતના મુખ્ય ન્યાયાધીશ (CJI) જસ્ટિસ સૂર્યકાંતે સુપ્રીમ કોર્ટ સંકુલમાં આયોજિત વિશેષ સમારોહ દરમિયાન ત્રણેય નવા જજોને સોગંદ લેવડાવ્યા હતા. શપથ લેનારા નવા જજોમાં જસ્ટિસ સુનિતા અગ્રવાલ (ગુજરાત હાઈકોર્ટના પૂર્વ ચીફ જસ્ટિસ), જસ્ટિસ દેવેન્દ્ર કુમાર ઉપાધ્યાય (દિલ્હી હાઈકોર્ટના પૂર્વ ચીફ જસ્ટિસ) અને જસ્ટિસ અપારેશ કુમાર સિંહ (તેલંગાણા હાઈકોર્ટના પૂર્વ ચીફ જસ્ટિસ)નો સમાવેશ થાય છે. આ પ્રસંગે એટર્ની જનરલ આર. વેંકટરામણી, સોલિસિટર જનરલ તુષાર મહેતા તેમજ સુપ્રીમ કોર્ટના વરિષ્ઠ ન્યાયાધીશો અને અગ્રણી વકીલો હાજર રહ્યા હતા.
સુપ્રીમ કોર્ટમાં જજોની સંખ્યા 37 પર પહોંચી, 1 જગ્યા હજુ ખાલી
ત્રણ નવા ન્યાયાધીશોની નિમણૂક સાથે જ સુપ્રીમ કોર્ટમાં કાર્યરત જજોની કુલ સંખ્યા વધીને 37 થઈ ગઈ છે. ઉલ્લેખનીય છે કે, કેન્દ્ર સરકારે 16 મેના રોજ વટહુકમ બહાર પાડીને સુપ્રીમ કોર્ટમાં જજોની મંજૂર સંખ્યા 34થી વધારીને 38 કરી હતી. ત્યારબાદ સંસદમાં સુધારો વિધેયક પસાર થતાં 11 ઓગસ્ટે તેને રાષ્ટ્રપતિની મંજૂરી મળી હતી. હાલમાં 37 જજો કાર્યરત થતાં હવે સુપ્રીમ કોર્ટમાં માત્ર 1 જગ્યા ખાલી રહે છે. આ અગાઉ ઓગસ્ટ 2019માં તત્કાલીન CJI રંજન ગોગોઈના કાર્યકાળ દરમિયાન જજોની મંજૂર સંખ્યા 31થી વધારીને 34 કરવામાં આવી હતી.
જસ્ટિસ સુનિતા અગ્રવાલ બન્યા સુપ્રીમ કોર્ટના 13મા મહિલા જજ
નવા શપથ લેનારા ન્યાયાધીશોમાં ગુજરાત હાઈકોર્ટના પૂર્વ ચીફ જસ્ટિસ રહી ચૂકેલા જસ્ટિસ સુનિતા અગ્રવાલ સુપ્રીમ કોર્ટના ઈતિહાસમાં ૧૩મા મહિલા ન્યાયાધીશ બન્યા છે. તેમની પદોન્નતિ સાથે જ સર્વોચ્ચ અદાલતમાં હાલમાં મહિલા જજોની સંખ્યા વધીને 3 થઈ ગઈ છે. જસ્ટિસ સુનિતા અગ્રવાલ ઉપરાંત અન્ય બે મહિલા જજોમાં જસ્ટિસ બી.વી. નાગરત્ના અને જસ્ટિસ વી. મોહનાનો સમાવેશ થાય છે. નોંધનીય છે કે જસ્ટિસ વી. મોહનાની સુપ્રીમ કોર્ટ બારમાંથી સીધી નિમણૂક કરવામાં આવી હતી, જ્યારે જસ્ટિસ નાગરત્ના સુપ્રીમ કોર્ટ કોલેજિયમમાં પણ સ્થાન ધરાવે છે.
જસ્ટિસ બી.વી. નાગરત્ના 2027માં બનશે દેશના પ્રથમ મહિલા CJI
સુપ્રીમ કોર્ટના મહિલા ન્યાયાધીશોમાં વરિષ્ઠ જસ્ટિસ બી.વી. નાગરત્ના 24 સપ્ટેમ્બર, 2027ના રોજ ભારતની સર્વોચ્ચ અદાલતના પ્રથમ મહિલા મુખ્ય ન્યાયાધીશ (CJI) બનીને નવો ઈતિહાસ રચવા જઈ રહ્યા છે. ભારતીય ન્યાયતંત્રના 75 વર્ષથી વધુના ઈતિહાસમાં હજુ સુધી કોઈ મહિલા ન્યાયાધીશ CJI પદ સુધી પહોંચી શક્યા નથી. અગાઉ પૂર્વ CJI એન.વી. રમણાના કાર્યકાળ દરમિયાન એક સાથે સૌથી વધુ ૪ મહિલા જજ (જસ્ટિસ ઈન્દિરા બેનર્જી, નાગરત્ના, હિમા કોહલી અને બેલા એમ. ત્રિવેદી) સુપ્રીમ કોર્ટમાં કાર્યરત રહ્યા હતા, જે ભારતીય ન્યાયતંત્ર માટે મહિલા સશક્તિકરણનો સુવર્ણ કાળ ગણાય છે.
1989માં જસ્ટિસ એમ. ફાતિમા બીવી બન્યા હતા પ્રથમ મહિલા જજ
ભારતીય સર્વોચ્ચ અદાલતની સ્થાપનાના 39 વર્ષ બાદ, 6 ઓક્ટોબર, 1989ના રોજ જસ્ટિસ એમ. ફાતિમા બીવીએ શપથ લઈને સુપ્રીમ કોર્ટના પ્રથમ મહિલા ન્યાયાધીશ બનવાનું ગૌરવ પ્રાપ્ત કર્યું હતું. તેઓ કેરળ હાઈકોર્ટમાંથી નિવૃત્ત થયાના પાંચ મહિના બાદ પ્રોમોટ થઈને સુપ્રીમ કોર્ટમાં નિમાયા હતા. તે પછીના દાયકાઓમાં જસ્ટિસ સુજાતા વી. મનોહર, રૂમા પાલ, જ્ઞાન સુધા મિશ્રા, રંજના પી. દેસાઈ, આર. ભાનુમતી અને ઈન્દુ મલ્હોત્રા જેવા અગ્રણી મહિલા ન્યાયાધીશોએ સર્વોચ્ચ અદાલતમાં ન્યાયમૂર્તિ તરીકે ઉત્કૃષ્ટ સેવાઓ આપી છે.
સુપ્રીમ કોર્ટમાં નવા કોર્ટરૂમ્સ અને વધી રહેલા કેસોનું ભારણ
સુપ્રીમ કોર્ટમાં ત્રણ નવા ન્યાયાધીશોના આગમન સાથે જ ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરમાં પણ સુધારો કરવામાં આવ્યો છે. સુપ્રીમ કોર્ટ કેમ્પસમાં નવા 2 કોર્ટરૂમ્સ અને 2 રજિસ્ટ્રાર કોર્ટરૂમ્સ ઉમેરવામાં આવ્યા છે. હાલમાં સુપ્રીમ કોર્ટમાં પડતર કેસોની સંખ્યા આશરે 1 લાખ નજીક પહોંચી રહી છે ત્યારે જજોની સંખ્યા 37 થવાથી કેસોના ઝડપી નિકાલ અને બંધારણીય બેંચોના ગઠનમાં મોટી મદદ મળશે. CJI સૂર્યકાંતની આગેવાની હેઠળના કોલેજિયમે ન્યાયતંત્રમાં મહિલા પ્રતિનિધિત્વ વધારવા માટે સક્રિય અભિગમ અપનાવ્યો છે.








