El Nino India: ઓક્ટોબરના અંતમાં પણ ગુજરાતમાં ગરમીનો પ્રકોપ યથાવત રહેવાની શક્યતા છે. રાજકોટમાં 40.8 ડિગ્રી સેલ્સિયસ તાપમાન નોંધાતાં રાજ્યમાં આકરો તાપ અનુભવાઈ રહ્યો છે. હવામાનની સ્થિતિ, અલ નીનોની અસર અને વરસાદની ઘટને લઈને ચિંતા વધી છે. હવામાન વિભાગના પૂર્વાનુમાન મુજબ, 31 ઓક્ટોબર સુધી ગુજરાતમાં સામાન્ય કરતાં વધુ તાપમાન રહેવાની શક્યતા દર્શાવવામાં આવી છે.
રાજકોટમાં 40.8 ડિગ્રી તાપમાન, 25 વર્ષનો રેકોર્ડ તૂટ્યાનો દાવો
ગુજરાતમાં ગરમીનો પારો સતત ઊંચો જઈ રહ્યો છે. આપેલી માહિતી અનુસાર, રાજકોટમાં 40.8 ડિગ્રી સેલ્સિયસ તાપમાન નોંધાયું છે, જે દેશના સૌથી ઊંચા તાપમાનમાં સામેલ હોવાનું જણાવાયું છે. વર્ષ 2011 પછી 2020માં રાજકોટનું તાપમાન 40.2 ડિગ્રી સુધી પહોંચ્યું હતું, જ્યારે આ વર્ષે પણ પારો વારંવાર 40 ડિગ્રીને પાર કરી રહ્યો છે. ઓક્ટોબરના અંતમાં આટલું ઊંચું તાપમાન નોંધાવું અસામાન્ય સ્થિતિ દર્શાવે છે. જોકે, 25 વર્ષનો રેકોર્ડ તૂટ્યો હોવાના દાવાની પુષ્ટિ માટે હવામાન વિભાગના સત્તાવાર ઐતિહાસિક આંકડા તપાસવા જરૂરી છે.
ગુજરાતનાં અનેક શહેરોમાં 38થી 39 ડિગ્રીની ગરમી
રાજ્યનાં વિવિધ શહેરોમાં પણ તાપમાન ઊંચું નોંધાયું છે. આપેલા આંકડા પ્રમાણે, કંડલામાં 39.5 ડિગ્રી, જ્યારે સુરેન્દ્રનગર, ભુજ, નલિયા અને ડીસામાં 39 ડિગ્રી તાપમાન નોંધાયું છે. કેશોદ, પોરબંદર, વલ્લભવિદ્યાનગર, વડોદરા અને સુરતમાં તાપમાન 38 ડિગ્રી સુધી પહોંચ્યું હતું. અમદાવાદ અને અમરેલી સહિતનાં સ્થળોએ પણ 37 ડિગ્રી સેલ્સિયસ તાપમાન નોંધાતાં લોકોને ઓક્ટોબરમાં પણ ઉનાળા જેવી ગરમીનો અનુભવ થઈ રહ્યો છે.
અલ નીનોની અસરથી ગરમી અને વરસાદની ઘટની ચિંતા
અલ નીનોની સ્થિતિને લઈને પણ ચર્ચા વધી છે. અલ નીનો દરમિયાન મધ્ય અને પૂર્વીય વિષુવવૃત્તીય પ્રશાંત મહાસાગરના સમુદ્રના પાણીનું તાપમાન સામાન્ય કરતાં વધી જાય છે. તેની અસર વૈશ્વિક હવામાન પર પડી શકે છે, પરંતુ ભારતમાં વરસાદ અને તાપમાન પર તેની અસર અન્ય હવામાન પરિબળો પર પણ આધારિત રહે છે. આપેલી માહિતીમાં ભારતમાં એકંદર વરસાદમાં 13 ટકાની ખાધનો ઉલ્લેખ છે. જોકે, આ આંકડો કયા સમયગાળા અને કયા સત્તાવાર આંકડાના આધારે છે તેની પુષ્ટિ જરૂરી છે. અલ નીનોને સીધો જ તમામ ગરમી અથવા વરસાદની ઘટનું એકમાત્ર કારણ માનવું યોગ્ય નથી.
વરસાદની આગાહી વચ્ચે રાજ્યમાં હવામાન શુષ્ક રહેવાની શક્યતા
હવામાન વિભાગે છૂટાછવાયા હળવા વરસાદ કે સામાન્ય છાંટાની શક્યતા દર્શાવી હોવા છતાં, આપેલી વિગતો મુજબ સુરતમાં માત્ર 1થી 2 મિલીમીટર જેટલો વરસાદ નોંધાયો હતો. અન્ય વિસ્તારોમાં નોંધપાત્ર વરસાદ થયો ન હોવાનું જણાવાયું છે. 31 ઓક્ટોબર સુધી ગુજરાતમાં હવામાન સામાન્ય કરતાં વધુ ગરમ અને મોટાભાગે શુષ્ક રહેવાની શક્યતા દર્શાવવામાં આવી છે. દક્ષિણ-પશ્ચિમ અરબી સમુદ્રમાં સર્જાયેલા લો પ્રેશરની ગુજરાત પર અસર થવાની શક્યતા ઓછી હોવાનું પણ જણાવાયું છે. જોકે, હવામાનની આગાહીમાં ફેરફાર થઈ શકે છે, તેથી સ્થાનિક આગાહીઓ પર નજર રાખવી જરૂરી છે.
ગરમીથી બચવા શું ધ્યાન રાખવું?
ઓક્ટોબરમાં પણ તાપમાન ઊંચું રહેતું હોય ત્યારે બપોરના સમયે લાંબો સમય તડકામાં રહેવાનું ટાળવું, પૂરતું પાણી પીવું અને હળવાં કપડાં પહેરવાં ઉપયોગી છે. ચક્કર આવવાં, અસામાન્ય નબળાઈ કે ગરમીથી તબિયત બગડવાનાં લક્ષણો દેખાય તો ઠંડી જગ્યાએ આરામ કરી તબીબી મદદ લેવી.
