Heart Attack in Women: શારીરિક રીતે સક્રિય રહેવું, સ્વસ્થ વજન જાળવવું અને નિયમિત કસરત કરવી હૃદયના સ્વાસ્થ્ય માટે મહત્વપૂર્ણ છે. તેમ છતાં, છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં 30 અને 40 વર્ષની વયની દેખીતી રીતે ફિટ મહિલાઓમાં પણ હૃદય સંબંધિત સમસ્યાઓ જોવા મળી રહી છે. આવી સ્થિતિમાં માત્ર ફિટ દેખાવું હાર્ટ એટેકના જોખમથી સંપૂર્ણ સુરક્ષા આપતું નથી.
હાર્ટ એટેકનું જોખમ વહેલું શરૂ થઈ શકે
હૃદયરોગને સામાન્ય રીતે વૃદ્ધત્વ, સ્થૂળતા અને ડાયાબિટીસ સાથે જોડવામાં આવે છે, પરંતુ હૃદયની ધમનીઓને અસર કરતી પ્રક્રિયા તેના કરતાં ઘણી વહેલી શરૂ થઈ શકે છે. ઉચ્ચ કોલેસ્ટ્રોલ, ઇન્સ્યુલિન રેઝિસ્ટન્સ, હાઈ બ્લડ પ્રેશર, ધૂમ્રપાન અને નાની ઉંમરે હૃદયરોગનો પારિવારિક ઇતિહાસ જેવા પરિબળો દેખીતી રીતે સ્વસ્થ મહિલાઓમાં પણ કોરોનરી આર્ટરી ડિસીઝનું જોખમ વધારી શકે છે.
ગર્ભાવસ્થાનો ઇતિહાસ પણ મહત્વનો
મહિલાઓના પ્રજનન સ્વાસ્થ્ય સાથે જોડાયેલી કેટલીક પરિસ્થિતિઓને પણ અવગણવી જોઈએ નહીં. ગર્ભાવસ્થા દરમિયાન હાઈ બ્લડ પ્રેશર, પ્રી-એક્લેમ્પસિયા અને સગર્ભાવસ્થા દરમિયાન થતો ડાયાબિટીસ ભવિષ્યમાં હૃદયરોગના વધેલા જોખમ સાથે સંકળાયેલા હોઈ શકે છે. આ ઉપરાંત, PCOS ધરાવતી મહિલાઓમાં કેટલાક મેટાબોલિક જોખમ પરિબળો પણ જોવા મળી શકે છે.
મેનોપોઝ દરમિયાન હોર્મોનલ ફેરફારો
મેનોપોઝ દરમિયાન એસ્ટ્રોજનનું સ્તર ઘટે છે, જે રક્તવાહિનીઓના કાર્ય અને લિપિડ મેટાબોલિઝમને અસર કરી શકે છે. આ સમયગાળા દરમિયાન કોલેસ્ટ્રોલ, પેટની ચરબી અને હૃદય સંબંધિત અન્ય જોખમોમાં વધારો થઈ શકે છે. જોકે, યુવાન મહિલાઓમાં હાર્ટ એટેકનું કારણ માત્ર હોર્મોનલ ફેરફારોને માનવું યોગ્ય નથી. અન્ય જોખમ પરિબળોની પણ તપાસ જરૂરી છે.
મહિલાઓ આ લક્ષણોને અવગણવા નહીં
હાર્ટ એટેક હંમેશા છાતીમાં તીવ્ર દુખાવા સાથે જ આવે એવું જરૂરી નથી. મહિલાઓમાં છાતીમાં દબાણ અથવા ભારેપણું, શ્વાસ લેવામાં તકલીફ, અસામાન્ય થાક, પરસેવો, ઉબકા તેમજ પીઠ, જડબા અથવા હાથમાં દુખાવો કે અસ્વસ્થતા જેવા લક્ષણો પણ જોવા મળી શકે છે. આ લક્ષણોને માત્ર ગેસ, એસિડિટી, ચિંતા અથવા થાક સમજીને અવગણવા જોઈએ નહીં. ખાસ કરીને મહિલાઓએ પોતાની ઉંમર અથવા ફિટનેસને કારણે હૃદયની સમસ્યાની શક્યતા નકારી દેવી જોઈએ નહીં.
બ્લડ પ્રેશર અને કોલેસ્ટ્રોલ પર નજર રાખો
નિષ્ણાતોના મતે, દરેક મહિલાએ સમયાંતરે બ્લડ પ્રેશર, કોલેસ્ટ્રોલ અને બ્લડ ગ્લુકોઝનું સ્તર તપાસવું જોઈએ. જો પરિવારમાં નાની ઉંમરે હૃદયરોગનો ઇતિહાસ હોય, તો આ બાબતો પર વધુ સાવચેતી રાખવી જરૂરી છે. હૃદયના સ્વાસ્થ્ય માટે નિયમિત કસરત અને સ્વસ્થ જીવનશૈલીની સાથે વ્યક્તિગત જોખમ પરિબળોને ઓળખવા પણ એટલું જ મહત્વનું છે.
