Painkillers Kidney Damage: માથાનો દુખાવો, કમરનો દુખાવો કે શરીરમાં સામાન્ય પીડા થતાં તરત પેઇનકિલર લેવાની ટેવ હોય તો સાવધાન થઈ જજો. સેન્ટ્રલ ડ્રગ્સ સ્ટાન્ડર્ડ કંટ્રોલ ઓર્ગેનાઈઝેશન (CDSCO)એ 21 સપ્ટેમ્બર 2026ના સર્ક્યુલરમાં પેઇનકિલર એટલે કે NSAIDs અને એન્ટિબાયોટિક્સના બિનજરૂરી, વારંવાર અથવા લાંબા સમય સુધી તબીબી સલાહ વગર ઉપયોગ અંગે ચેતવણી આપી છે. CDSCOએ જણાવ્યું છે કે આ દવાઓનો ઉપયોગ ક્લિનિકલ જરૂરિયાત મુજબ, યોગ્ય ડોઝ અને યોગ્ય સમયગાળા માટે રજિસ્ટર્ડ મેડિકલ પ્રેક્ટિશનરની દેખરેખ હેઠળ થવો જોઈએ.
પેઇનકિલરનો લાંબા સમયનો ઉપયોગ કેમ જોખમી?
સામાન્ય દુખાવામાં લોકો ઘણી વખત પોતાની રીતે પેઇનકિલર લેવાનું શરૂ કરી દે છે. ખાસ કરીને NSAIDs પ્રકારની કેટલીક દવાઓ વધુ માત્રામાં અથવા લાંબા સમય સુધી લેવાથી કિડનીમાં લોહીનો પ્રવાહ ઘટાડી શકે છે અને કિડનીને નુકસાનનું જોખમ વધારી શકે છે. આ જોખમ ખાસ કરીને પહેલેથી કિડનીની તકલીફ ધરાવતા લોકોમાં વધુ હોઈ શકે છે. એટલે વારંવાર માથું, કમર, સાંધા કે શરીરના અન્ય ભાગોમાં દુખાવો થતો હોય તો માત્ર પેઇનકિલર લઈને દુખાવો દબાવવાને બદલે તેના કારણની તપાસ કરાવવી જરૂરી છે. કઈ દવા, કેટલી માત્રામાં અને કેટલા સમય માટે લેવી તે વ્યક્તિની સ્થિતિ પ્રમાણે નક્કી કરવું જોઈએ.
CDSCOએ પેઇનકિલર અંગે શું કહ્યું?
CDSCOની સત્તાવાર સૂચનામાં સામાન્ય લોકોને NSAIDs અને પેઇનકિલરનો મનસ્વી રીતે, વારંવાર અથવા લાંબા સમય સુધી તબીબી સલાહ વગર ઉપયોગ ન કરવાની સલાહ આપવામાં આવી છે. સર્ક્યુલર મુજબ મોટાભાગની NSAIDs દવાઓ Schedule H હેઠળ આવે છે અને રજિસ્ટર્ડ મેડિકલ પ્રેક્ટિશનરના પ્રિસ્ક્રિપ્શન વિના રિટેલમાં વેચવાની નથી.
એન્ટિબાયોટિક્સ પણ પોતાની રીતે ન લો
માત્ર પેઇનકિલર જ નહીં, શરદી, ખાંસી કે દરેક સામાન્ય ઇન્ફેક્શનમાં પોતાની રીતે એન્ટિબાયોટિક્સ લેવાની ટેવ પણ ટાળવી જોઈએ. CDSCOએ સ્પષ્ટ કહ્યું છે કે એન્ટિબાયોટિક્સનો ઉપયોગ માત્ર તબીબી રીતે જરૂરી હોય ત્યારે જ યોગ્ય ડોઝ અને યોગ્ય સમયગાળા માટે થવો જોઈએ. મોટાભાગની એન્ટિબાયોટિક દવાઓ Schedule H1 હેઠળ આવે છે અને તેના પર તબીબી સલાહ વિના ઉપયોગ ન કરવાની ચેતવણી ફરજિયાત છે. કિડનીની તકલીફ ધરાવતા દર્દીઓમાં કેટલીક એન્ટિબાયોટિક્સ શરીરમાંથી કિડની મારફતે બહાર નીકળતી હોવાથી દવાની માત્રામાં ફેરફાર કરવાની જરૂર પડી શકે છે. કેટલીક દવાઓ વધુ માત્રામાં કિડનીને નુકસાન પણ પહોંચાડી શકે છે, તેથી કિડનીની બીમારી હોય તો દવા લેતા પહેલાં તબીબી સલાહ લેવી જરૂરી છે.
ક્યારે ડૉક્ટરની સલાહ લેવી?
જો દુખાવો વારંવાર થતો હોય, લાંબો સમય રહેતો હોય અથવા વારંવાર પેઇનકિલર લેવાની જરૂર પડતી હોય તો જાતે દવા ચાલુ રાખવાને બદલે ડૉક્ટરની સલાહ લેવી યોગ્ય છે. ખાસ કરીને કિડનીની બીમારી, હાઈ બ્લડ પ્રેશર અથવા અન્ય ગંભીર સ્વાસ્થ્ય સમસ્યા હોય તો પેઇનકિલર લેતા પહેલાં તબીબી સલાહ લેવી વધુ જરૂરી છે. પેઇનકિલરથી દરેક વ્યક્તિની કિડની ફેલ થાય એવું નથી. જોખમ દવાના પ્રકાર, ડોઝ, ઉપયોગની અવધિ અને વ્યક્તિની સ્વાસ્થ્ય સ્થિતિ પર આધાર રાખે છે. તેથી ડૉક્ટરની સલાહ વગર દવા વારંવાર કે લાંબા સમય સુધી લેવાનું ટાળવું સૌથી મહત્વનું છે.
