Betel Leaf Health Benefits: હાલમાં વાતાવરણમાં મોટો ફેરફાર જોવા મળી રહ્યો છે. સવાર-સાંજ હળવી ઠંડી અને બપોરે ગરમી અનુભવાતી હોય તેવી બેવડી ઋતુમાં લોકો અવારનવાર બીમાર પડતા હોય છે. આવી મિશ્ર ઋતુમાં ગળામાં ખરાશ, ઉધરસ, છાતીમાં કફ જામવો તેમજ પાચનતંત્ર બગડવું જેવી તકલીફો સામાન્ય બની જાય છે. સામાન્ય રીતે ભારતીય સંસ્કૃતિમાં નાગરવેલના પાનનો ઉપયોગ પૂજા-અર્ચના, મહેમાનોના આદર-સત્કાર કે મુખવાસ તરીકે થતો આવ્યો છે. બનારસી પાન તો આખા દેશમાં પ્રખ્યાત છે. પરંતુ બહુ ઓછા લોકો જાણે છે કે પૂજાની થાળીમાં શોભતું આ પાન ઔષધીય ગુણોથી પણ ભરપૂર છે. દાદીમાના જમાનાથી નાગરવેલના પાનના દેશી ઉપચાર વડે ઋતુગત બીમારીઓ દૂર કરવામાં આવે છે.
વિજ્ઞાન શું કહે છે? નાગરવેલના પાનમાં છુપાયેલ પોષક તત્ત્વો
નેશનલ લાયબ્રેરી ઓફ મેડિસિનના વિવિધ સંશોધનો અનુસાર, નાગરવેલના પાન અને તેના એસેન્શિયલ ઓઇલમાં શક્તિશાળી બાયોએક્ટિવ ઘટકો મળી આવે છે. તેમાં પોલિફેનોલ્સ અને ટર્પેન્સ જેવા કુદરતી સંયોજનો વિપુલ પ્રમાણમાં હોય છે. પાનમાં રહેલા ફેનોલિક કમ્પાઉન્ડ્સ શરીરમાં સોજો ઓછો કરવામાં, ઈન્ફેક્શન સામે લડવામાં અને પાચનક્રિયા સુધારવામાં મદદ કરે છે. આ જ કારણ છે કે પ્રાચીન સમયથી આયુર્વેદમાં નાગરવેલના પાનને માત્ર એક મુખવાસ નહીં પરંતુ એક ઉત્તમ દેશી ઔષધ તરીકે સ્વીકારવામાં આવ્યું છે.
સતત આવતી ઉધરસમાંથી તુરંત રાહત મેળવવાનો ઉપાય
જો બેવડી ઋતુને કારણે ગળામાં અવાજ બેસી ગયો હોય, ખરાશ થતી હોય કે સતત કોરી ઉધરસ આવતી હોય, તો નાગરવેલનું પાન રામબાણ ઈલાજ સાબિત થાય છે. આ માટે એક તાજા નાગરવેલના પાનમાં 3 થી 4 કાળા મરીના દાણા, 1 થી 2 તુલસીના પાન અને થોડી સાકર ઉમેરીને ધીમે-ધીમે ચાવવું જોઈએ. આ મિશ્રણનો રસ ગળે ઉતારવાથી ગળામાં રહેલું ઈન્ફેક્શન દૂર થાય છે, ગળું સાફ થાય છે અને ઉધરસમાં તાત્કાલિક રાહત મળે છે.
પાચનતંત્ર મજબૂત બનાવશે અને ગેસ-એસિડિટીની સમસ્યા દૂર કરશે
બદલાતા વાતાવરણમાં ઘણીવાર પાચનક્રિયા મંદ પડી જાય છે, જેનાથી પેટ ભારે લાગવું, ગેસ થવો કે પેટ સાફ ન આવવું જેવી સમસ્યાઓ થાય છે. આનાથી બચવા માટે નાગરવેલના પાનનો ઉકાળો ખૂબ અસરકારક છે. એક માટીના વાસણમાં 2 થી 3 નાગરવેલના પાન તોડીને નાખો. તેમાં એક ગ્લાસ પાણી અને થોડો અજમો ઉમેરીને ધીમી આંચ પર પાણી અડધું થાય ત્યાં સુધી ઉકાળો. આ નવશેકું પાણી દિવસ દરમિયાન થોડું-થોડું પીવાથી પેટ હળવું થાય છે અને ગેસની તકલીફ શમે છે. નાના બાળકોને યોગ્ય માત્રામાં (આશરે 1 ચમચી) આપી શકાય છે.
ઠંડા વાતાવરણમાં સાંધાના દુખાવા અને સોજા માટે ઘરગથ્થુ શેક
હવામાનમાં ઠંડક વધતાં જ ઘૂંટણ કે સાંધાના દુખાવાથી પીડાતા લોકોની તકલીફ વધી જતી હોય છે. આવા સમયે નાગરવેલના પાનનો બાહ્ય શેક ખૂબ જ ફાયદાકારક નીવડે છે. નાગરવેલના પાન પર થોડું સરસવનું તેલ અથવા તલનું તેલ લગાવી તેને હળવું ગરમ કરો. ઇચ્છો તો તેના પર ચપટી હળદર પણ લગાવી શકો છો. આ ગરમ પાનને દુખાવાવાળા સાંધા પર બાંધી લેવાથી સોજો ઉતરે છે અને દુખાવામાં ઝડપી આરામ મળે છે.
છાતીમાં જામી ગયેલા કફને બહાર કાઢવા માટે અચૂક દેશી નુસ્ખો
બાળકો કે વડીલોની છાતીમાં કફ જામી જવાથી શ્વાસ લેવામાં તકલીફ થતી હોય ત્યારે નાગરવેલના પાનનો શેક કરવો જોઈએ. પાન પર સરસવનું તેલ લગાવી તેને દીવા કે આંચ પર હળવું ગરમ કરો. ત્યારબાદ તેના પર સહેજ મધ લગાવીને છાતી પર શેક માટે મૂકો. અહી ખાસ ધ્યાન રાખવું કે પાન માત્ર નવશેકું ગરમ હોવું જોઈએ; વધુ પડતું ગરમ પાન મૂકવાથી ત્વચા દાઝી જવાનો ભય રહે છે.
