Vantara elephant conservation MOU: ગુજરાતના જામનગર સ્થિત વૈશ્વિક વન્યજીવ સંરક્ષણ કેન્દ્ર વનતારા અને લાઓસની મંડળાવ એલિફન્ટ કન્ઝર્વેશન વચ્ચે હાથીઓના કલ્યાણ અને સંરક્ષણ માટે મહત્વપૂર્ણ સમજૂતી કરાર થયો છે. 9 સપ્ટેમ્બર 2026ના રોજ લુઆંગ પ્રબાંગમાં યોજાયેલા વિશેષ કાર્યક્રમમાં લાઓસ સરકારના પ્રતિનિધિઓની હાજરીમાં આ ભાગીદારીની જાહેરાત કરવામાં આવી હતી. આ સહયોગનો મુખ્ય ઉદ્દેશ લાઓસમાં જંગલી અને પાલતુ હાથીઓને તાત્કાલિક તબીબી સહાય, લાંબા ગાળાની સારવાર અને પુનર્વસન સહિતની સુવિધાઓ પૂરી પાડવાનો છે.
ઈજાગ્રસ્ત હાથીઓને ઈમરજન્સીમાં સારવાર મળી
ભાગીદારીના પ્રથમ તબક્કામાં લાઓસમાં ‘એલિફન્ટ રેપિડ રિસ્પોન્સ ટીમ’ શરૂ કરવામાં આવી છે. વનતારા તરફથી સંપૂર્ણ સાધનોથી સજ્જ મોબાઈલ એલિફન્ટ વેટરનરી યુનિટ પણ આપવામાં આવ્યું છે, જેના મારફતે બીમાર અથવા ઈજાગ્રસ્ત હાથીઓને ઈમરજન્સીમાં સારવાર મળી શકશે. આગામી સમયમાં ઈમરજન્સી સારવાર, લાંબા ગાળાની સંભાળ અને પુનર્વસન માટે વિશેષ હાથી હોસ્પિટલ પણ સ્થાપવામાં આવશે. એક સમયે ‘લાન ઝાંગ’ એટલે કે ‘દસ લાખ હાથીઓની ભૂમિ’ તરીકે ઓળખાતા લાઓસમાં હવે આશરે 400 જંગલી અને 400થી વધુ પાલતુ હાથીઓ બચ્યા હોવાનું જણાવાયું છે.
ગર્ભાવસ્થા દરમિયાન બે બચ્ચાં ગુમાવ્યા હતા
આ કાર્યક્રમ દરમિયાન 43 વર્ષીય માદા હાથી ‘મે ખામનોય’ને પણ નવી જિંદગી મળી છે. તેણે વર્ષો સુધી લાકડા વહન જેવા કઠિન કામમાં જીવન પસાર કર્યું હતું અને ગર્ભાવસ્થા દરમિયાન બે બચ્ચાં ગુમાવ્યા હતા. તાજેતરમાં વિયેન્ટિયાનના વ્યસ્ત રસ્તા પાસે તેને પ્રવાસીઓને સવારી કરાવવા અને કરતબો કરાવવા માટે રાખવામાં આવતી હતી. હવે તેને નિવૃત્ત કરીને મંડળાવ કન્ઝર્વેશન ખાતે ખસેડવામાં આવી છે, જ્યાં તેને તબીબી સારવાર, પૌષ્ટિક આહાર અને અન્ય હાથીઓ સાથે રહેવાની તક મળશે. વનતારા અને મંડળાવની ટીમોએ 12 સ્થાનિક હાથીઓ માટે હેલ્થ કેમ્પ યોજીને તેમની આરોગ્ય તપાસ પણ કરી હતી.
સ્થાનિક ક્ષમતા વધારવા પર પણ ભાર મૂકવામાં આવશે
આ ભાગીદારી માત્ર બચાવ અને સારવાર પૂરતી મર્યાદિત નહીં રહે, પરંતુ સ્થાનિક ક્ષમતા વધારવા પર પણ ભાર મૂકવામાં આવશે. લાઓસના મહાવતો, હાથી સંભાળકો અને પશુચિકિત્સકોને હાથી કલ્યાણ, પોષણ અને નિવારક આરોગ્ય સંભાળ અંગે તાલીમ આપવામાં આવશે અને આ તબીબી સેવાઓ હાથી માલિકો તથા સરકારી વિભાગોને વિનામૂલ્યે આપવામાં આવશે. વનતારાના સ્પેશિયલ ડિરેક્ટર અજિત કુલકર્ણીના જણાવ્યા મુજબ, સ્થાનિક અધિકારીઓ અને સમુદાયો સાથે મળીને જંગલી હાથીઓની વસ્તી પુનઃસ્થાપિત કરવા, શિકાર અટકાવવા અને માનવ-હાથી ઘર્ષણ ઘટાડવા માટે પણ લાંબા ગાળે કામ કરવામાં આવશે.
