USA Threat to India about Iran: ઈરાન અને અમેરિકા વચ્ચે ચાલી રહેલા તણાવ વચ્ચે વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી અને ઈરાનના રાષ્ટ્રપતિ મસૂદ પેઝેશ્કિયાન વચ્ચેની મુલાકાતને લઈને અમેરિકાએ કડક વલણ દર્શાવ્યું છે. અમેરિકાના વિદેશ મંત્રી માર્કો રુબિયોએ વિશ્વના દેશોને ચેતવણી આપતા કહ્યું છે કે ઈરાન પરના અમેરિકન પ્રતિબંધોમાંથી તેને બચાવવાનો પ્રયાસ કરનાર દેશ સામે પણ ટ્રમ્પ પ્રશાસન કડક પ્રતિબંધો લાદી શકે છે.
માર્કો રુબિયોની દેશોને ખુલ્લી ચેતવણી
બિશકેકમાં યોજાયેલી SCO સમિટ દરમિયાન PM મોદી અને ઈરાનના રાષ્ટ્રપતિ પેઝેશ્કિયાન વચ્ચે થયેલી મુલાકાત અંગે સવાલ પૂછવામાં આવતા માર્કો રુબિયોએ અમેરિકાનું વલણ સ્પષ્ટ કર્યું હતું. તેમણે કહ્યું કે ભારત અને ઈરાન વચ્ચે કોઈ નવી ટ્રેડ ડીલ થઈ હોવાનું તેમને જણાતું નથી, પરંતુ અમેરિકાની નીતિ સ્પષ્ટ છે. રુબિયોના જણાવ્યા મુજબ, કોઈ પણ દેશે ઈરાનને અમેરિકન પ્રતિબંધોથી બચાવવામાં મદદ ન કરવી જોઈએ. જો કોઈ દેશ ઈરાન સાથે એવો વેપાર કરે છે જે અમેરિકન પ્રતિબંધોને ટાળવામાં મદદરૂપ બને, તો તેના પર પણ અમેરિકન પ્રતિબંધો લાગુ થઈ શકે છે.
આતંકવાદ અને પરમાણુ કાર્યક્રમનો મુદ્દો ઉઠાવ્યો
અમેરિકન વિદેશ મંત્રીએ ઈરાનની આવક અને તેના ઉપયોગને લઈને પણ ચિંતા વ્યક્ત કરી હતી. તેમનું કહેવું હતું કે કોઈ દેશ એવી વ્યવસ્થા ઊભી કરવામાં મદદ ન કરે જેના કારણે ઈરાનને મળનારા નાણાંનો ઉપયોગ આતંકવાદને પ્રોત્સાહન આપવા અથવા પરમાણુ હથિયારોના નિર્માણ માટે થઈ શકે. રુબિયોએ સ્પષ્ટ સંકેત આપ્યો હતો કે ઈરાન સાથેના વેપાર અને આર્થિક સહયોગ અંગે અમેરિકન પ્રતિબંધોની અવગણના કરનાર દેશોને પરિણામ ભોગવવા પડી શકે છે.
SCO સમિટમાં મોદી-પેઝેશ્કિયાન વચ્ચે મહત્વની બેઠક
કિર્ગિસ્તાનની રાજધાની બિશકેકમાં યોજાયેલી શાંઘાઈ કોઓપરેશન ઓર્ગેનાઈઝેશન (SCO) સમિટ દરમિયાન PM મોદી અને ઈરાનના રાષ્ટ્રપતિ મસૂદ પેઝેશ્કિયાન વચ્ચે દ્વિપક્ષીય બેઠક યોજાઈ હતી. બેઠક દરમિયાન બંને નેતાઓએ પશ્ચિમ એશિયાની વર્તમાન સ્થિતિ અને વિસ્તારમાં વધી રહેલા તણાવ અંગે ચર્ચા કરી હતી. બંને દેશો વચ્ચેના સંબંધો ઉપરાંત પ્રાદેશિક શાંતિ અને સ્થિરતા અંગે પણ વાતચીત થઈ હતી.
ભારતે વાટાઘાટો અને ડિપ્લોમસી પર આપ્યો ભાર
PM મોદીએ ભારતનું વલણ સ્પષ્ટ કરતાં કહ્યું હતું કે વિવાદોનો ઉકેલ યુદ્ધના બદલે વાટાઘાટો અને કૂટનીતિ દ્વારા લાવવો જોઈએ. તેમણે દરિયાઈ વાહનવ્યવહાર અને મુક્ત વેપારની સુરક્ષાનું મહત્વ પણ રેખાંકિત કર્યું હતું. આ ઉપરાંત સામાન્ય નાગરિકો તેમજ સમુદ્રી જહાજો પર કામ કરતા નાવિકોની સુરક્ષા સુનિશ્ચિત કરવાની જરૂરિયાત પર પણ ભારતે ભાર મૂક્યો હતો.
ઈરાનના રાષ્ટ્રપતિએ ભારત પાસે મદદ માગી
બીજી તરફ, ઈરાનના રાષ્ટ્રપતિ પેઝેશ્કિયાને તાજેતરના સંઘર્ષ દરમિયાન ભારત તરફથી મળેલા સહયોગની પ્રશંસા કરી હતી. તેમણે પશ્ચિમ એશિયામાં શાંતિ સ્થાપવા માટે ભારત પોતાની કૂટનીતિક ક્ષમતાનો ઉપયોગ કરે તેવી અપીલ કરી હતી. પેઝેશ્કિયાને અમેરિકા પર આરોપ લગાવતા કહ્યું હતું કે કૂટનીતિનો માર્ગ અપનાવવાને બદલે અમેરિકાએ યુદ્ધ અને અશાંતિનો રસ્તો પસંદ કર્યો છે.
અમેરિકા-ઈરાન તણાવ વચ્ચે ભારતની કૂટનીતિ મહત્વપૂર્ણ
અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચેના વધતા તણાવ વચ્ચે ભારત બંને દેશો સાથે પોતાના સંબંધો જાળવીને કૂટનીતિક સંતુલન સાધવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યું છે. એક તરફ ભારત ઈરાન સાથેના વ્યૂહાત્મક અને આર્થિક સંબંધોને મહત્વ આપે છે, તો બીજી તરફ અમેરિકાની પ્રતિબંધ નીતિ અને વૈશ્વિક વેપાર વ્યવસ્થાને પણ ધ્યાનમાં રાખવી પડે છે.
