Netanyahu India News: ઈઝરાયલના વડાપ્રધાન બેન્જામિન નેતન્યાહૂએ આશંકા વ્યક્ત કરી છે કે આગામી બે વર્ષમાં અમેરિકામાં ઈઝરાયલ વિરોધી વલણ ધરાવતા પ્રમુખ સત્તા પર આવી શકે છે. પોતાની સુરક્ષા નીતિ રજૂ કરતી વખતે તેમણે કહ્યું કે ઈઝરાયલે અમેરિકાની સાથેના સંબંધો જાળવી રાખવાની સાથે અન્ય શક્તિશાળી દેશો સાથે પણ વ્યૂહાત્મક ભાગીદારી મજબૂત કરવી જોઈએ. આ સંદર્ભમાં તેમણે ભારત અને લેટિન અમેરિકાનો ખાસ ઉલ્લેખ કર્યો હતો. તેમના નિવેદનથી ઈઝરાયલના ભવિષ્યના રાજદ્વારી સંબંધો અને અમેરિકા પરની નિર્ભરતા અંગે ચર્ચા શરૂ થઈ છે.
બે વર્ષમાં અમેરિકાની નીતિ બદલાઈ શકે છે: નેતન્યાહૂની આશંકા
નેતન્યાહૂએ પોતાની સુરક્ષા નીતિ રજૂ કરતી વખતે જણાવ્યું હતું કે ભવિષ્યમાં અમેરિકામાં એવો પ્રમુખ સત્તા પર આવી શકે છે જે ઈઝરાયલ પ્રત્યે વિરોધી વલણ ધરાવતો હોય. તેમણે પુરુષ અથવા મહિલા પ્રમુખ બંનેની શક્યતાનો ઉલ્લેખ કર્યો હતો. તેમના મતે, ઈઝરાયલે અમેરિકાના વર્તમાન પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પના બાકી રહેલા કાર્યકાળ દરમિયાન પોતાની આંતરરાષ્ટ્રીય સ્થિતિ મજબૂત કરવા પર ધ્યાન આપવું જોઈએ. તેમણે ભાર મૂક્યો હતો કે ઈઝરાયલે માત્ર અમેરિકા પર નિર્ભર રહેવાને બદલે અન્ય દેશો સાથે પણ સંબંધો વિકસાવવા જરૂરી છે. જોકે, નેતન્યાહૂનું આ નિવેદન ભવિષ્યની રાજકીય પરિસ્થિતિ અંગેની આશંકા છે, અમેરિકામાં સત્તા પરિવર્તન થવાનું નિશ્ચિત પરિણામ નથી.
ભારતને કેમ ગણાવ્યું મહત્ત્વપૂર્ણ?
નેતન્યાહૂએ ભારતનો ઉલ્લેખ કરતાં કહ્યું હતું કે ભારત કોઈ નાનો દેશ નથી. તેમણે ઈઝરાયલ માટે ભારત સાથેના સંબંધોનું વ્યૂહાત્મક મહત્ત્વ દર્શાવ્યું હતું. લેટિન અમેરિકાના દેશો સાથે પણ સંબંધો મજબૂત કરવાની જરૂરિયાત પર તેમણે ભાર મૂક્યો હતો. ભારત અને ઈઝરાયલ વચ્ચે સંરક્ષણ, ટેકનોલોજી, વેપાર અને કૃષિ જેવા ક્ષેત્રોમાં સહયોગ રહ્યો છે. નેતન્યાહૂના નિવેદનથી સંકેત મળે છે કે ઈઝરાયલ ભવિષ્યમાં પોતાની રાજદ્વારી ભાગીદારીને વધુ વ્યાપક બનાવવા માગે છે. નેતન્યાહૂ અગાઉ પણ ભારત અને વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી સાથેના સંબંધોને મહત્ત્વપૂર્ણ ગણાવી ચૂક્યા છે. તેમના મતે, બદલાતી વૈશ્વિક પરિસ્થિતિમાં ભારત જેવા મોટા દેશો સાથેના સંબંધો ઈઝરાયલ માટે ઉપયોગી બની શકે છે.
ઓબામા અને બાઇડેનના કાર્યકાળના મતભેદોનો ઉલ્લેખ
અમેરિકા લાંબા સમયથી ઈઝરાયલનો મહત્ત્વપૂર્ણ સાથી રહ્યો છે. જોકે, ભૂતપૂર્વ અમેરિકન પ્રમુખ બરાક ઓબામા અને જો બાઇડેનના કાર્યકાળ દરમિયાન નેતન્યાહૂ સરકાર સાથે વિવિધ મુદ્દાઓ પર મતભેદો સામે આવ્યા હતા. કેટલાક રાજકીય વિશ્લેષકોનું માનવું છે કે નેતન્યાહૂની નીતિઓને કારણે અમેરિકાની ડેમોક્રેટિક પાર્ટીના કેટલાક વર્ગોમાં ઈઝરાયલ પ્રત્યેનું સમર્થન ઘટ્યું છે. જોકે, આ મુદ્દે અમેરિકાની રાજકીય પરિસ્થિતિ અને ઈઝરાયલ અંગેના અભિગમમાં અલગ-અલગ મંતવ્યો જોવા મળે છે.
વિપક્ષી નેતા ગાદી આઇઝનકોટે નીતિ પર ઉઠાવ્યા સવાલ
ઈઝરાયલના વિપક્ષી નેતા અને પૂર્વ સેનાપ્રમુખ ગાદી આઇઝનકોટે નેતન્યાહૂની સુરક્ષા નીતિની ટીકા કરી હતી. તેમણે આ દસ્તાવેજને માત્ર બે પાનાનો ગણાવીને ચૂંટણી પહેલાં જાહેર જનતાને પ્રભાવિત કરવાનો પ્રયાસ ગણાવ્યો હતો. આઇઝનકોટના મતે, 7 ઓક્ટોબર, 2023ની ઘટનાઓના લગભગ ત્રણ વર્ષ પછી અને અનેક મોરચે સંઘર્ષની સ્થિતિ વચ્ચે ચૂંટણીના થોડા દિવસ પહેલાં આવી નીતિ રજૂ કરવી એ સરકારની વ્યૂહાત્મક દિશા અંગે સવાલો ઊભા કરે છે. આ ટીકા વિપક્ષી નેતાનું રાજકીય મૂલ્યાંકન છે. સુરક્ષા નીતિની અસર અને તેની ઉપયોગિતા અંગેનો અંતિમ નિર્ણય તેના અમલીકરણ તથા પરિણામોના આધારે જ થઈ શકે છે.
ટ્રમ્પે પણ કર્યું નેતન્યાહૂનું સમર્થન
નેતન્યાહૂના નિવેદનના થોડા કલાકો પહેલાં ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે તેમને મજબૂત અને બહાદુર નેતા ગણાવ્યા હતા. ટ્રમ્પે ઈરાન સામેની કાર્યવાહીમાં નેતન્યાહૂને મહત્ત્વપૂર્ણ સહયોગી ગણાવ્યા હોવાનું અહેવાલમાં જણાવાયું છે. જોકે, અમેરિકાના પ્રમુખનું સમર્થન ઈઝરાયલની ચૂંટણીમાં કેટલું અસરકારક સાબિત થશે તે નિશ્ચિત રીતે કહી શકાય નહીં. ઈઝરાયલમાં વડાપ્રધાનની પસંદગી સીધી રીતે જનતા દ્વારા નહીં, પરંતુ સંસદીય બહુમતી અને રાજકીય ગઠબંધનોની પ્રક્રિયા દ્વારા નક્કી થાય છે. આ સમગ્ર ઘટનાક્રમ વચ્ચે નેતન્યાહૂની સુરક્ષા નીતિ, અમેરિકાની બદલાતી રાજકીય પરિસ્થિતિ અંગેની તેમની આશંકા અને ભારત સાથેના સંબંધોને મજબૂત બનાવવાની તેમની યોજના ચર્ચાના કેન્દ્રમાં છે.
