Chirag Paswan vs Jitan Ram Manjhi: અનુસૂચિત જાતિના અનામતમાં ક્રીમી લેયર અને સબ-કેટેગરાઇઝેશનના મુદ્દે NDAના બે મહત્વના સાથી પક્ષો આમને-સામને આવી ગયા છે. લોક જનશક્તિ પાર્ટી (રામવિલાસ)ના પ્રમુખ અને કેન્દ્રીય મંત્રી ચિરાગ પાસવાને પોતાના જ કેબિનેટ સહયોગી જીતનરામ માંઝી સામે મોરચો ખોલ્યો છે. ચિરાગે કહ્યું છે કે જો માંઝી દલિત અનામતમાં ક્રીમી લેયર અને પેટા-વર્ગીકરણની તરફેણ કરતા હોય તો તેમણે પહેલાં પોતે કેન્દ્રીય મંત્રી પદેથી રાજીનામું આપવું જોઈએ. એટલું જ નહીં, તેમણે માંઝીના પુત્ર અને બિહાર સરકારમાં મંત્રી સંતોષ સુમનને પણ પદ છોડવાની સલાહ આપી છે.
'જીતનરામ માંઝી પહેલા પોતે રાજીનામું આપે'
શનિવારે પટનામાં મીડિયા સાથે વાતચીત દરમિયાન ચિરાગ પાસવાને કહ્યું કે જીતનરામ માંઝી જો SC અનામતમાં સબ-કેટેગરાઇઝેશન અને ક્રીમી લેયરની તરફેણ કરતા હોય તો તેમણે પહેલાં પોતે કેન્દ્ર સરકારમાંથી રાજીનામું આપવું જોઈએ. ચિરાગે માંઝીના પુત્ર સંતોષ સુમનને પણ બિહાર કેબિનેટમાંથી રાજીનામું આપવા કહ્યું. તેમના મતે, અનામત જેવા સંવેદનશીલ મુદ્દે જાહેરમાં નિવેદન આપવાને બદલે બંધારણીય જોગવાઈઓ અને સંસદના માધ્યમથી ચર્ચા થવી જોઈએ.
SC અનામતમાં ક્રીમી લેયરનો વિરોધ કરીશ: ચિરાગ
ચિરાગ પાસવાને સ્પષ્ટ કર્યું કે તેમની પાર્ટી SC અનામતમાં સબ-કોટા અને ક્રીમી લેયરની વિરુદ્ધ છે. તેમણે કહ્યું કે અનુસૂચિત જાતિના વિવિધ વર્ગો અને જ્ઞાતિઓમાં એકતા હોવાને કારણે તેમની સામાજિક શક્તિ જળવાઈ છે. તેમણે દલીલ કરી કે જો SC વર્ગમાં વધુ ભાગલા પાડવામાં આવશે તો ભવિષ્યમાં અનામત વ્યવસ્થા જ નબળી પડી શકે છે. ચિરાગે કહ્યું કે SC અનામત સામાજિક પછાતપણું અને ઐતિહાસિક ભેદભાવના આધારે આપવામાં આવી છે, માત્ર આર્થિક સ્થિતિના આધારે નહીં.
‘પહેલા રાજીનામું આપો, પછી સંસદમાં ચર્ચા કરીશું’
માંઝી પર પ્રહાર કરતા ચિરાગ પાસવાને કહ્યું કે જો તેઓ અનામતમાં ક્રીમી લેયર લાગુ કરવાની માંગ કરે છે તો પહેલાં તેમણે પોતાનું મંત્રી પદ છોડવું જોઈએ. ત્યારબાદ આ મુદ્દે સંસદમાં ચર્ચા થઈ શકે છે. ચિરાગે એમ પણ કહ્યું કે બંધારણમાં કોઈ ફેરફાર કરવો હોય તો તેની ચર્ચા સંસદના ગૃહમાં થવી જોઈએ. બહાર નિવેદનબાજી કરીને સમાજમાં ભાગલા પાડવા યોગ્ય નથી.
માંઝીની દલીલ- અત્યંત પછાત લોકોને અનામતનો લાભ મળવો જોઈએ
બીજી તરફ, જીતનરામ માંઝી અને તેમના પુત્ર સંતોષ સુમન અનામત વ્યવસ્થામાં સબ-કેટેગરાઇઝેશનની તરફેણ કરી રહ્યા છે. તેમની દલીલ છે કે અનામતનો લાભ સમાજના સૌથી પછાત વર્ગ સુધી સમાન રીતે પહોંચ્યો નથી. માંઝીના મતે, પાસવાન અને રવિદાસ જેવી કેટલીક દલિત જ્ઞાતિઓને અનામતનો પ્રમાણમાં વધુ લાભ મળ્યો છે, જ્યારે મુસહર જેવી અત્યંત પછાત જ્ઞાતિઓ હજુ પણ સામાજિક અને આર્થિક રીતે પાછળ છે. તેમનું કહેવું છે કે અનામતના લાભનું યોગ્ય વિતરણ થાય અને સૌથી વધુ જરૂરિયાત ધરાવતા વર્ગોને તક મળે તે માટે સબ-કેટેગરાઇઝેશન જરૂરી છે.
SC-ST અનામતમાં ક્રીમી લેયર નથી: કેન્દ્ર
આ વિવાદ વચ્ચે કેન્દ્ર સરકારનું સુપ્રીમ કોર્ટમાં રજૂ કરાયેલું વલણ પણ મહત્વનું છે. કેન્દ્ર સરકારે પોતાના સોગંદનામામાં જણાવ્યું છે કે SC-ST અનામતમાં ક્રીમી લેયરની જોગવાઈ નથી. સરકારના જણાવ્યા અનુસાર, બંધારણમાં SC-ST માટે ક્રીમી લેયરની કોઈ અલગ જોગવાઈ કરવામાં આવી નથી અને ક્રીમી લેયરનો ખ્યાલ મુખ્યત્વે OBC અનામત સાથે જોડાયેલો છે. હવે ચિરાગ પાસવાન અને જીતનરામ માંઝી વચ્ચેનો આ મતભેદ NDAની અંદર અનામત મુદ્દે નવી રાજકીય ચર્ચાને જન્મ આપી રહ્યો છે.
