Air Marshal Ashutosh Dixit: ભારતીય વાયુસેનાની કમાન હવે અનુભવી ફાઇટર પાઇલટ એર માર્શલ આશુતોષ દીક્ષિતના હાથમાં સોંપાવા જઈ રહી છે. તેમને ભારતીય વાયુસેનાના આગામી એર ચીફ માર્શલ તરીકે નિયુક્ત કરવામાં આવ્યા છે. હાલમાં તેઓ વાયુસેનાના 51મા વાઇસ ચીફ ઑફ એર સ્ટાફ તરીકે ફરજ બજાવી રહ્યા છે. તેમણે 1 જુલાઈ 2026ના રોજ આ જવાબદારી સંભાળી હતી. તેઓ 31 ઑક્ટોબરે સત્તાવાર રીતે એર ચીફ માર્શલ તરીકેનો ચાર્જ સંભાળશે.
3300 કલાકથી વધુ ઉડાનનો અનુભવ
એર માર્શલ આશુતોષ દીક્ષિતને ભારતીય વાયુસેનાના અનુભવી અને કુશળ ફાઇટર પાઇલટ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે. તેઓ 6 ડિસેમ્બર 1986ના રોજ વાયુસેનાની ફાઇટર સ્ટ્રીમમાં કમિશન થયા હતા. નેશનલ ડિફેન્સ એકેડમી, ખડકવાસલા ઉપરાંત ડિફેન્સ સર્વિસીસ સ્ટાફ કૉલેજ, બાંગ્લાદેશ અને નેશનલ ડિફેન્સ કૉલેજ, નવી દિલ્હીના તેઓ પૂર્વ વિદ્યાર્થી છે. તેમણે 20થી વધુ પ્રકારના વિમાનો પર 3,300 કલાકથી વધુ ઉડાન ભરી છે. તેમના અનુભવમાં મિરાજ-2000, મિગ-21, જગુઆર, એન-32 અને હોક જેવા વિમાનોનો સમાવેશ થાય છે. તેઓ ક્વોલિફાઇડ ફ્લાઈંગ ઇન્સ્ટ્રક્ટર અને એક્સપેરિમેન્ટલ ટેસ્ટ પાઇલટ પણ છે.
મહત્વના સૈન્ય હોદ્દાઓ પર આપી સેવા
લાંબી કારકિર્દી દરમિયાન આશુતોષ દીક્ષિતે વાયુસેનામાં અનેક મહત્વપૂર્ણ જવાબદારીઓ સંભાળી છે. તેઓ ચીફ ઑફ ઈન્ટિગ્રેટેડ ડિફેન્સ સ્ટાફ (CISC), એર ઑફિસર કમાન્ડિંગ-ઈન-ચીફ, સેન્ટ્રલ એર કમાન્ડ અને ડેપ્યુટી ચીફ ઑફ ધ એર સ્ટાફ જેવા મહત્વપૂર્ણ હોદ્દાઓ પર રહી ચૂક્યા છે. ટેસ્ટ પાઇલટ તરીકે તેમણે જગુઆર અને મિગ-27ના એવિઓનિક્સ અપગ્રેડેશન સહિત વિવિધ સ્વદેશી વિમાન વિકાસ પ્રોજેક્ટ્સમાં મહત્વપૂર્ણ યોગદાન આપ્યું છે. આ ઉપરાંત ડિરેક્ટર ઑફ એર સ્ટાફ રિક્વાયરમેન્ટ્સ તરીકે તેમણે MMRCA ટ્રાયલ્સના આયોજન અને સંચાલનમાં પણ મહત્વની ભૂમિકા ભજવી હતી.
કારગિલ યુદ્ધ સહિત અનેક ઓપરેશનમાં ભૂમિકા
આશુતોષ દીક્ષિતે દેશના મહત્વપૂર્ણ સૈન્ય અભિયાનોમાં પણ સેવા આપી છે. કારગિલ યુદ્ધ દરમિયાન ‘ઓપરેશન સફેદ સાગર’ અને ‘ઓપરેશન રક્ષક’ જેવા મહત્વપૂર્ણ ઓપરેશનમાં તેમણે સક્રિય ભૂમિકા ભજવી હતી. લાંબી અને ઉત્કૃષ્ટ સેવા બદલ તેમને અનેક પ્રતિષ્ઠિત સૈન્ય સન્માનોથી નવાજવામાં આવ્યા છે. તેમને પરમ વિશિષ્ટ સેવા મેડલ (PVSM), અતિ વિશિષ્ટ સેવા મેડલ (AVSM), વાયુસેના મેડલ (VM) અને વિશિષ્ટ સેવા મેડલ (VSM)થી સન્માનિત કરવામાં આવ્યા છે.
સ્વદેશી વિમાન વિકાસમાં પણ મહત્વનું યોગદાન
આશુતોષ દીક્ષિતની કારકિર્દીની ખાસિયત માત્ર ફાઇટર પાઇલટ તરીકેનો અનુભવ નથી, પરંતુ ભારતની સ્વદેશી એરક્રાફ્ટ ક્ષમતાને મજબૂત બનાવવામાં તેમનું યોગદાન પણ મહત્વનું રહ્યું છે. ટેસ્ટ પાઇલટ તરીકે તેમણે વિવિધ વિમાન અને એવિઓનિક્સ અપગ્રેડેશન પ્રોજેક્ટ્સ સાથે કામ કર્યું છે. MMRCA જેવી મહત્વપૂર્ણ પ્રક્રિયામાં તેમની ભૂમિકા અને એર સ્ટાફ રિક્વાયરમેન્ટ્સ સાથેનો અનુભવ વાયુસેનાની આધુનિક જરૂરિયાતોને સમજવામાં મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવે છે.
આધુનિકીકરણ અને આત્મનિર્ભરતા સામે મોટો પડકાર
એર માર્શલ આશુતોષ દીક્ષિત હવે ભારતીય વાયુસેનાની કમાન એવા સમયે સંભાળશે જ્યારે વાયુસેનાના આધુનિકીકરણ, સ્વદેશી સંરક્ષણ ટેક્નોલોજી અને ‘આત્મનિર્ભર ભારત’ પર ખાસ ભાર મૂકવામાં આવી રહ્યો છે. ફાઇટર એરક્રાફ્ટ, એવિઓનિક્સ, સ્વદેશી સિસ્ટમ્સ અને ઓપરેશનલ ક્ષમતાઓને વધુ મજબૂત બનાવવાના પડકારો વચ્ચે તેમનો લાંબો ઓપરેશનલ અને ટેસ્ટ પાઇલટ અનુભવ વાયુસેના માટે મહત્વપૂર્ણ બની શકે છે. 31 ઑક્ટોબરે તેઓ સત્તાવાર રીતે ચાર્જ સંભાળ્યા બાદ ભારતીય વાયુસેનાની આગામી દિશા અને આધુનિકીકરણની પ્રાથમિકતાઓ પર સૌની નજર રહેશે.








