Post Office Savings Schemes: પોસ્ટ ઓફિસની નાની બચત યોજનાઓ સુરક્ષિત રોકાણ માટે લોકપ્રિય છે. જોકે, માત્ર સારા વ્યાજ દરને જોઈને કોઈ સ્કીમમાં રોકાણ કરવું યોગ્ય નથી. રોકાણ કરતાં પહેલાં પૈસા ક્યારે અને કેટલી સરળતાથી ઉપાડી શકાશે, ટેક્સના નિયમો શું છે અને કેટલો સમય નાણાં રોકવાના રહેશે જેવી બાબતો સમજવી જરૂરી છે. કોઈપણ યોજના પસંદ કરતાં પહેલાં આ 7 નિયમો ચોક્કસ તપાસી લો.
દરેક યોજનાની મુદત અલગ હોય છે
પોસ્ટ ઓફિસની તમામ બચત યોજનાઓમાં રોકાણનો સમયગાળો એકસરખો હોતો નથી. કેટલીક યોજનાઓ થોડા વર્ષોમાં મેચ્યોર થાય છે, જ્યારે કેટલીકમાં લાંબા સમય સુધી નાણાં રોકવાના હોય છે. તેથી તમારી નાણાકીય જરૂરિયાત અને રોકાણની સમયમર્યાદા ધ્યાનમાં રાખીને જ યોજના પસંદ કરો.સમય પહેલાં પૈસા ઉપાડવાના નિયમો તપાસો
રોકાણ કરતાં પહેલાં એ જાણવું જરૂરી છે કે સંબંધિત યોજનામાં સમય પહેલાં નાણાં ઉપાડવાની સુવિધા છે કે નહીં. કેટલીક યોજનાઓમાં ચોક્કસ સમયગાળો પૂર્ણ થયા બાદ જ ઉપાડની મંજૂરી મળે છે. સમય પહેલાં પૈસા ઉપાડવા પર વ્યાજમાં ઘટાડો અથવા અન્ય શરતો લાગુ થઈ શકે છે.વ્યાજ દર હંમેશાં એકસરખો રહેતો નથી
પોસ્ટ ઓફિસની ઘણી નાની બચત યોજનાઓના વ્યાજ દર સરકાર દ્વારા સમયાંતરે નક્કી કરવામાં આવે છે. તેથી હાલમાં મળતા વ્યાજ દરને જોઈને જ લાંબા ગાળાનું રોકાણ નક્કી ન કરવું જોઈએ. વ્યાજ દરમાં ફેરફાર કઈ રીતે અને ક્યારે થઈ શકે છે તે સમજવું જરૂરી છે.ટેક્સના નિયમો સમજો
દરેક પોસ્ટ ઓફિસ યોજનામાં રોકાણ, વ્યાજ અને મેચ્યોરિટી રકમ પર ટેક્સના નિયમો એકસરખા નથી. કેટલીક યોજનાઓમાં રોકાણ પર કલમ 80C હેઠળ કર લાભ મળી શકે છે, જ્યારે કેટલીક યોજનાઓની વ્યાજ આવક ટેક્સપાત્ર હોઈ શકે છે. તેથી રોકાણ પહેલાં સંબંધિત યોજનાના ટેક્સ નિયમો તપાસી લો.લઘુત્તમ અને મહત્તમ રોકાણ મર્યાદા જાણો
પોસ્ટ ઓફિસની ઘણી યોજનાઓમાં ઓછા પ્રમાણમાં રોકાણ શરૂ કરી શકાય છે, પરંતુ કેટલીક સ્કીમમાં મહત્તમ રોકાણ મર્યાદા પણ હોય છે. જો તમે મોટી રકમ રોકવા માંગતા હો, તો રોકાણ કરતાં પહેલાં સંબંધિત યોજનાની મહત્તમ મર્યાદા જાણી લેવી જરૂરી છે.નોમિનેશન જરૂર કરાવો
ખાતું ખોલાવતી વખતે નોમિનેશનની સુવિધાનો ઉપયોગ કરવો હિતાવહ છે. રોકાણકારના મૃત્યુના કિસ્સામાં ખાતામાં રહેલી રકમ પર કાયદેસર દાવો કરવાની પ્રક્રિયા નોમિનીની વિગતો ઉપલબ્ધ હોવાથી સરળ બની શકે છે. સમયાંતરે નોમિનીની વિગતો ચકાસીને જરૂર પડે તો તેને અપડેટ પણ કરવી જોઈએ.તમામ પૈસા એક જ સ્કીમમાં ન રોકો
સરકારી સમર્થનને કારણે પોસ્ટ ઓફિસની યોજનાઓને સુરક્ષિત રોકાણના વિકલ્પ તરીકે જોવામાં આવે છે, પરંતુ તમારી તમામ નાણાકીય જરૂરિયાતો એક જ સ્કીમથી પૂરી થઈ શકે તે જરૂરી નથી. નજીકના ભવિષ્યમાં પૈસાની જરૂર પડી શકે તેમ હોય તો સમગ્ર મૂડી એવી યોજનામાં ન રોકો જેમાં ઉપાડ પર નિયંત્રણો અથવા લોક-ઇન હોય. રોકાણ કરતાં પહેલાં તમારી જરૂરિયાત અને નાણાકીય લક્ષ્યોને ધ્યાનમાં લેવું જરૂરી છે.
