FSSAI New Logo For Dairy Products: બજારમાં ઉપલબ્ધ દૂધ, દહીં, પનીર, ઘી અને માખણ જેવા ડેરી ઉત્પાદનોના પેકેજિંગ પર ટૂંક સમયમાં જ નવો લોગો જોવા મળશે. FSSAI) દ્વારા દૂધ અને તેમાંથી બનેલા તમામ ઉત્પાદનો માટે એકસમાન ઓળખ લોગો ફરજિયાત કરવામાં આવ્યો છે. આ નવો વાદળી અને સફેદ રંગનો લોગો 1 જુલાઈ, 2028થી તમામ ડેરી અને કમ્પોઝિટ મિલ્ક પ્રોડક્ટ્સના પેકેજિંગ પર છાપવો અનિવાર્ય રહેશે. આ લોગોમાં વાદળી રંગના ચોરસ બેકગ્રાઉન્ડની અંદર સફેદ રંગનું એક ટીપું દર્શાવવામાં આવશે, જેનો મુખ્ય હેતુ ગ્રાહકો માટે અસલી ડેરી ઉત્પાદનોની ઓળખ સરળ બનાવવાનો અને તમામ બ્રાન્ડ્સના ફૂડ લેબલિંગમાં એકરૂપતા લાવવાનો છે.
9 નવેમ્બરે સત્તાવાર ગેઝેટમાં જાહેર થયું નોટિફિકેશન
FSSAI દ્વારા આ નવો નિયમ ‘ફૂડ સેફ્ટી એન્ડ સ્ટાન્ડર્ડ્સ (લેબલિંગ એન્ડ ડિસ્પ્લે) સેકન્ડ એમેન્ડમેન્ટ રેગ્યુલેશન્સ, 2026’ હેઠળ અમલમાં મૂકવામાં આવ્યો છે, જેને ગત 9 નવેમ્બરના રોજ સત્તાવાર ગેઝેટમાં પ્રકાશિત કરવામાં આવ્યો છે. આ સુધારા મારફતે ‘ફૂડ સેફ્ટી એન્ડ સ્ટાન્ડર્ડ્સ (લેબલિંગ એન્ડ ડિસ્પ્લે) રેગ્યુલેશન્સ, 2020’ માં મહત્વપૂર્ણ ફેરફારો કરવામાં આવ્યા છે. ડેરી કંપનીઓ અને ઉત્પાદકોને જૂના પેકેજિંગનો સ્ટોક પૂરો કરવા અને નવી ડિઝાઇન અપનાવવા માટે 1 જુલાઈ, 2028 સુધીનો પૂરતો સમય આપવામાં આવ્યો છે.
નવો લોગો કેવો દેખાશે અને પેકેટના કદ પ્રમાણે તેનું લઘુત્તમ માપ શું રહેશે?
નવું ઓળખચિહ્ન વાદળી ચોરસ બોક્સમાં સફેદ રંગના ટીપા આકારનું હશે. FSSAIએ પેકેટના મુખ્ય ડિસ્પ્લે પેનલના ક્ષેત્રફળના આધારે લોગોનું લઘુત્તમ માપ નક્કી કર્યું છે:
6 મિલીમીટર: 100 ચોરસ સેન્ટીમીટર સુધીની ડિસ્પ્લે પેનલ ધરાવતા નાના પેકેટ્સ માટે (સફેદ ટીપાનું માપ: 4.56 mm ઊંચાઈ x 3 mm પહોળાઈ).
8 મિલીમીટર: 100થી 500 ચોરસ સેન્ટીમીટર સુધીની પેનલ ધરાવતા પેકેટ્સ માટે (સફેદ ટીપાનું માપ: 6.08 mm x 4 mm).
12 મિલીમીટર: 500થી 2500 ચોરસ સેન્ટીમીટર સુધીની પેનલ ધરાવતા પેકેટ્સ માટે (સફેદ ટીપાનું માપ: 9.12 mm x 6 mm).
16 મિલીમીટર: 2500 ચોરસ સેન્ટીમીટરથી મોટી પેનલ ધરાવતા મોટા પેકેટ્સ માટે (સફેદ ટીપાનું માપ: 12.16 mm x 8 mm).
ગ્રાહકોમાં જાગૃતિ લાવવા અને ભેળસેળયુક્ત ઉત્પાદનોથી બચાવવા લેવાયો નિર્ણય
આ નવા ચિહ્નને એવી રીતે ડિઝાઇન કરવામાં આવ્યું છે કે, ખરીદી કરતી વખતે ગ્રાહકો દૂરથી જ અસલી દૂધ અને દૂધ આધારિત ઉત્પાદનોને સરળતાથી ઓળખી શકે. અલગ-અલગ બ્રાન્ડ્સ પર એકસરખું નિયમનકારી ચિહ્ન હોવાથી ગ્રાહકો ભ્રમિત થતા અટકશે અને પેકેટ પર આપવામાં આવેલી ઉત્પાદન સંબંધિત જરૂરી માહિતીને વધુ સારી રીતે સમજી શકશે.
ફેબ્રુઆરી 2025ના ડ્રાફ્ટ પ્રસ્તાવ બાદ તમામ સૂચનોની સમીક્ષા કરીને લેવાયો નિર્ણય
ઉલ્લેખનીય છે કે, FSSAIએ ફેબ્રુઆરી 2025માં આ અંગે એક ડ્રાફ્ટ પ્રસ્તાવ જારી કરીને ડેરી કંપનીઓ, હિતધારકો અને સામાન્ય જનતા પાસેથી સૂચનો તથા વાંધાઓ મંગાવ્યા હતા. તમામ પ્રતિભાવોની ઊંડાણપૂર્વક સમીક્ષા કર્યા બાદ હવે અંતિમ નિયમો અધિસૂચિત કરવામાં આવ્યા છે.
વિશેષ અને વધારાની માહિતી
પ્લાન્ટ-બેઝ્ડ મિલ્ક અને ડેરી વચ્ચેનો તફાવત: બજારમાં સોયા મિલ્ક, બદામ મિલ્ક અને ઓટ્સ મિલ્ક જેવા પ્લાન્ટ-બેઝ્ડ વિકલ્પોનું વેચાણ વધ્યું હોવાથી ગ્રાહકોમાં અસલી પશુજન્ય દૂધ અને વનસ્પતિ આધારિત પીણાં વચ્ચે સ્પષ્ટ ભેદ પારખવો મુશ્કેલ બનતો હતો. આ નવો વાદળી-સફેદ લોગો તે મૂંઝવણને કાયમ માટે દૂર કરશે.
અન્ય ફરજિયાત ફૂડ સિમ્બોલ: આ ડેરી લોગો ઉપરાંત ભારતમાં પેકેજ્ડ ફૂડ પર શાકાહારી માટે લીલું ટપકું, માંસાહારી માટે કથ્થઈ ત્રિકોણ અને ફોર્ટિફાઇડ ફૂડ માટે '+F' લોગો પહેલેથી જ ફરજિયાત છે.
