Big relief for car buyers: માર્ગ અકસ્માતોમાં મુસાફરો અને રાહદારીઓની સુરક્ષા વધારવા માટે કેન્દ્ર સરકારે વાહનોનાં સલામતી ધોરણોમાં મહત્ત્વપૂર્ણ ફેરફારો જાહેર કર્યા હોવાનો અહેવાલ છે. માર્ગ પરિવહન અને રાજમાર્ગ મંત્રાલય દ્વારા 19 ઑક્ટોબર, 2026ના રોજ જારી કરાયેલા નોટિફિકેશન મુજબ, સેન્ટ્રલ મોટર વ્હીકલ રૂલ્સ, 1989 હેઠળનાં સેફ્ટી સ્ટાન્ડર્ડ્સમાં ફેરફાર કરવામાં આવ્યા છે. વાહન ઉત્પાદકોને જરૂરી ટેકનિકલ ફેરફારો માટે સમય મળે તે હેતુથી નિયમોનો અમલ તબક્કાવાર કરવાની જોગવાઈ કરવામાં આવી છે.
કેન્દ્ર સરકારે જાહેર કર્યા 7 નવા સેફ્ટી નિયમો
1. ફ્રન્ટલ અને સાઇડ ક્રેશ સેફ્ટી
વાહન આગળથી અથવા બાજુમાંથી અથડાય ત્યારે કારમાં બેઠેલા મુસાફરોને ગંભીર ઈજાઓથી બચાવવા માટે ક્રેશ ટેસ્ટ અને સલામતી સંબંધિત ધોરણો વધુ કડક બનાવવામાં આવશે. આ ફેરફારથી અકસ્માત દરમિયાન મુસાફરોને વધુ સુરક્ષા મળી શકે છે.
2. પાછળની ટક્કર અને ફ્યુઅલ સિસ્ટમની સુરક્ષા
વાહન પાછળથી અથડાય ત્યારે પેટ્રોલ કે ડીઝલની ટાંકી અને ફ્યુઅલ સિસ્ટમને નુકસાન થવાથી ઇંધણ લીક થવા અથવા આગ લાગવાનું જોખમ રહે છે. નવા ધોરણોનો હેતુ આવા જોખમને ઘટાડવાનો છે.
3. ઇલેક્ટ્રિક વાહનોની બેટરીની સુરક્ષા
ઇલેક્ટ્રિક વાહનો (EV) માટે પાછળથી થતી ટક્કર દરમિયાન બેટરી પેક અને ઇલેક્ટ્રિકલ સિસ્ટમને સુરક્ષિત રાખવા પર ભાર મૂકવામાં આવશે. તેનો હેતુ બેટરીને નુકસાન થવાથી આગ લાગવા જેવી ગંભીર ઘટનાઓનું જોખમ ઘટાડવાનો છે.
4. સ્ટીયરિંગ અને વાહન નિયંત્રણનાં ધોરણો
વાહન ચલાવતી વખતે ડ્રાઇવરનું વાહન પર પૂરતું નિયંત્રણ રહે તે માટે સ્ટીયરિંગ અને કંટ્રોલ સિસ્ટમ સંબંધિત સલામતીના નિયમોમાં ફેરફાર કરવામાં આવ્યા છે. આ ધોરણો વાહનની સ્થિરતા અને નિયંત્રણ જાળવવામાં મદદરૂપ બની શકે છે.
5. રાહદારીઓની સુરક્ષા
રસ્તા પર ચાલતા રાહદારીઓને વાહનની ટક્કરથી થતી ઈજાઓ ઘટાડવા માટે નવા વાહન મોડેલોમાં જરૂરી ટેકનિકલ ફેરફારો લાગુ કરવાની જોગવાઈ છે. અહેવાલ મુજબ, આ સંબંધિત ફેરફારો 1 ઑક્ટોબર, 2028થી અમલમાં આવવાના છે.
6. કારની ચોરી અટકાવવા ઇમોબિલાઇઝર
M1 કેટેગરીની પેસેન્જર કારમાં એન્ટિ-થેફ્ટ ઇમોબિલાઇઝર ફરજિયાત બનાવવાની જોગવાઈ કરવામાં આવી છે. આ ટેકનોલોજી અધિકૃત ચાવી અથવા માન્ય સિસ્ટમ વિના એન્જિન ચાલુ થતું અટકાવવામાં મદદ કરે છે. અહેવાલમાં આ નિયમ માટે 1 ઑક્ટોબર, 2027ની તારીખ દર્શાવવામાં આવી છે. આ સિસ્ટમથી વાહન ચોરીનું જોખમ ઘટી શકે છે, જોકે ચોરી સંપૂર્ણપણે અટકી જશે તેવી ખાતરી આપી શકાય નહીં.
7. ઇલેક્ટ્રોનિક ડેટા રેકોર્ડર (EDR)
વાહનોમાં ઇલેક્ટ્રોનિક ડેટા રેકોર્ડર (EDR) લગાવવાની જોગવાઈ પણ કરવામાં આવી છે. આ ઉપકરણ અકસ્માત પહેલાં અને તે દરમિયાનના ચોક્કસ વાહન-સંબંધિત ડેટાને રેકોર્ડ કરી શકે છે. વિમાનના બ્લેક બોક્સની જેમ તેની મદદથી અકસ્માત કેવી રીતે થયો તે સમજવામાં તપાસકર્તાઓને મદદ મળી શકે છે.
રાહદારીઓની સુરક્ષા માટે અત્યાધુનિક ટેસ્ટિંગ
રાહદારીઓને વાહનની ટક્કરથી થતી ઈજાઓનું મૂલ્યાંકન કરવા માટે ફ્લેક્સિબલ પેડેસ્ટ્રિયન લેગ ઇમ્પેક્ટર (FlexPLI) નામના ટેસ્ટિંગ ઉપકરણનો ઉપયોગ કરવાની પણ જોગવાઈનો ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો છે. આ ઉપકરણ વાહનના આગળના ભાગની ટક્કરથી રાહદારીઓના પગને કેટલું નુકસાન થઈ શકે છે તેનું મૂલ્યાંકન કરવામાં મદદ કરે છે. અહેવાલ મુજબ, આ ટેસ્ટિંગ સંબંધિત જોગવાઈ 1 ઑક્ટોબર, 2032થી અમલમાં લાવવાની યોજના છે.
વાહન ખરીદનારાઓને શું ફાયદો થશે?
નવા સલામતી ધોરણોનો હેતુ વાહનોની સુરક્ષા વધારવાનો અને અકસ્માત દરમિયાન ગંભીર ઈજાઓનું જોખમ ઘટાડવાનો છે. ક્રેશ સેફ્ટી, ઇલેક્ટ્રિક વાહનોની બેટરી સુરક્ષા, કાર ચોરી સામે રક્ષણ અને અકસ્માતના ડેટાની નોંધ જેવી સુવિધાઓથી વાહનો વધુ સુરક્ષિત બની શકે છે. જોકે, આ નિયમો કયા વાહનો અને મોડેલ પર કઈ તારીખથી લાગુ પડશે તેની ચોક્કસ માહિતી માટે મંત્રાલયના મૂળ નોટિફિકેશનની વિગતો તપાસવી જરૂરી છે. નિયમોનો અમલ થયા પછી વાહન ઉત્પાદકોએ સંબંધિત ધોરણોનું પાલન કરવું પડશે, જ્યારે ખરીદદારોને વાહન પસંદ કરતી વખતે સલામતીને વધુ મહત્ત્વ આપવાની તક મળશે.
